29 May 2012

KUR KUJTOJME TEF PALUSHIN!- nga K.Traboini dhe K. Dashi


KUR KUJTOJME TEF PALUSHIN!

shkrim nga KOLEC TRABOINI
dhe anekdoda te Tefes mbledhur nga KUJTIM DASHI


E kujtojmĂ« mĂ« sĂ« shumti kur duam tĂ« shpĂ«tojmĂ« nga stresi, kur duam tĂ« largojmĂ« mendimet e zymta e tĂ«  gjendemi nĂ« gjendje humorale mĂ« tĂ« mirĂ«. Dhe sa e sjellim ndĂ«rmend ShtjefĂ«n Palushin, shkurt Tefa, qĂ« tashmĂ« nuk Ă«shtĂ« mĂ« nĂ« mes tĂ« gjallĂ«ve (Ă«shtĂ« lindur nĂ« ShkodĂ«r mĂ« 28 qershor 1943, dhe ka ndĂ«rruar jetĂ« nĂ« vitin 1985), por Ă«shtĂ« i pranishĂ«m me barsaletat, humorin e improvizuar tĂ« tij, krejt tĂ« veçantĂ« e tĂ« papĂ«rsĂ«ritshĂ«m nĂ« mjediset shkodrane, buzĂ«qeshim. NĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ« ishte njĂ« figurĂ« emblematike humori,  por dhe njĂ« artisti i madh. Personalisht kam pas fatin ta takoj e tĂ« baj ndonjĂ«herĂ« xhiro nĂ« pjacĂ« me TefĂ«n, i cili ishte fort i begenisun e mĂ« pyeste:
 "Ç'ka bani ju atje nĂ« Kinostudio...se na kĂ«tu kena mbet me kanaçe nĂ« dorĂ«, e veç rrimĂ« tuj lujt antenat e tue prit me pa filmat tuj...".  Kanaçet ishin disa pajisje elektronike tĂ« thjeshta qĂ« ndihmonin antenat pĂ«r tĂ« kap stacionet televizive tĂ« huaja...  
Ai bënte humor me gjithçka, kishte një guxim - i çmendur për kohën e diktaturës. Por Tefa si Tefa nuk pyeste. Kush guxonte atë kohë të botonte një karikaturë ku fëmija qante "se i kanë rrahur qumështin"? Shteti e shiste qumështin pa një pikë yndyrë....


- TefĂ«,  - i thoshim, - kujdes nĂ« rrugĂ« se po tĂ« shtyp ndonjĂ« makinĂ« se i kena shoferat pa maturĂ«...
Ai qeshte e  pak nga pak me veshtirĂ«sinĂ« e shqiptimit thoshte:
 - Po shyqyr, tash po gzohet edhe nana se po mĂ« drejtojnĂ«.
Tefa kishte një difekt të lindur në trup dhe të folur tepër të ngadalësuar e me ngecje.
Por, Tefa bĂ«nte humor edhe ndryshe. E  pyesnim ndonjĂ«herĂ«  pĂ«r krijimtarinĂ« e vet:
- Si po të shkojnë veprat Tefë?
- PĂ«r faqe tĂ« zezĂ«,-  pĂ«rgjigjej.
- Pse ankohesh, Tefë?
- Po si mos me u ankue, mor vlla! Lodhem në punë e dal në pjacë me u çlodhë e me vjen me plasë kur shoh kryeveprat e mia tuj u tund në prapanicë të grave.
Tefa punonte piktor në Tisazhin e Shkodrës e projektonte basmat më të bukura në Shqipëri sa e la kombinatin e Tiranës dhe të Beratit nën hije. Po pikëllimin humoresk e kishte se veprat e tij tundeshin e shkundeshin në pjacë në prapanicë të grave!
Kaq shumë janë të përhapura barsaletat me emrin e Tefës në Shkodër sa nuk arrin të dallosh se çfarë është burimore e çfarë e sajuar në emër të tij. Po sjellim ndonjë prej tyre:

Tefa futet në Kafe të Madhe dhe i kërkon banakierit se mos kishte ndonji paketë cigare "Partizan".
- Pasha besën asnji për be, -ia ktheu banakieri Lin!
Ndërkohë vjen nji bukuroshe shkodrane, e njohura e Linit dhe i kërkon nën za:
- Lin, t'a marrsha a ke ndonji "Partizan"?
Lini i dha fshehurazi dy paketa!
Tefa e pa dhe iu drejtua:
- Lin kam me të paditë, sepse po strehoni Partizanë!
 NĂ« trenin ShkodĂ«r -Laç viti 1976!  Futet nĂ« stacionin e Laçit nĂ« vagonin ku udhĂ«tonte Tefa kompozitori shkodran Ruzhdi Keraj. Mbasi pĂ«rqafohen, Tefa i zgjat paketĂ«n Ruzhdiut qĂ« tĂ« merrte njĂ« cigare. NdĂ«rkohĂ« kur Tefa po pyeste njĂ« tjetĂ«r - "Si je me punĂ« e me shĂ«ndet?" e pa Ruzhdiun qĂ« me shaka po i "vidhte" tre-katĂ«r cigare e i tha:



- Ruzhdi! Që vjedh muzikë e kam dijtë, por që vjedh edhe cigare sot po e marr vesh!"
Tefa ishte njĂ« artist i madh qĂ« nĂ« ShkodĂ«r ka marrĂ« trajtĂ«n e njĂ« legjende. JanĂ« disa figura reale qĂ« kanĂ« jetuar nĂ« ShkodĂ«r qĂ« janĂ« emblematizuar e janĂ« bĂ«rĂ« shumĂ« popullore, ata tregohen gojĂ« mĂ« gojĂ« nĂ«pĂ«r breza si Osja i Falltores, Kol Tivari, Filipi rrobaqepĂ«s  e plot tĂ« tjerĂ«.  ShtjefĂ«n Palushi shkĂ«lqen nĂ« mes tyre sepse ai ishte njĂ« artist  dimensional,  njĂ« piktor dekorator tekstili mĂ« i miri nĂ« ShqipĂ«ri, njĂ« karikaturist i shquar me njĂ« penel fin, pĂ«rdorte si teknikĂ« grafikĂ«n, por edhe montazhin me tekstile plot fantazi. Ishte pjesmarrĂ«s nĂ« sa ekspozita kombĂ«tare  e ndĂ«rkombĂ«tare dhe me botime tĂ« shumta nĂ« revistĂ«n “Hosteni”,  gjithashtu  me tĂ« veçantĂ«n e njĂ« humoristi popullor i paharruar nĂ« qytetin e ShkodrĂ«s, qytet fatlum se falĂ« bijve tĂ« saj tĂ« talentuar ka qenĂ« njĂ« gurrĂ« e pashtershme humori nĂ« histori.





ANEKDODA TE TEFES
Mbledhur nga shkrimtari Kujdim Dashi
Tefa-ShtjefĂ«n Palushi (1943-1985)- “MjeshtĂ«r i Madh”

“Leni intrigat, Fadil, ruaj pĂ«r dramat e tua!...”

Ato ditĂ« kishte dalĂ« njĂ« gazmore me tĂ« cilĂ«n i thoje burgut hapu. Dhe, si zakonisht, i vihej nĂ« “ngarkim” atij e thuhej “Ka thĂ«nĂ« Tefa”. Tefa i gjorĂ« qĂ« nuk e kishte nxjerrĂ« atĂ« barcaletĂ« ndjehej shumĂ« i shqetĂ«suar. Po ecte nĂ« bulevard me dy shokĂ« dhe i nervozuar nĂ« kulm, thoshte:
“KĂ«ta tĂ« poshtĂ«r, i bĂ«jnĂ« vetĂ« dhe m’i faturojnĂ« mua”.
Dramaturgu Fadil Kraja, regjisori Serafin Fanku dhe poeti e publicisti Nikolla Spathari, po ecnin pas tyre.
Fadili, për ta ngacmuar Tefën i thotë:
“Hajt, hajt se ti e ke nxjerrĂ«, mos e moho...”
Tefa e shikon Fadilin me një qetësi të jashtëzakonshme, sikur një sekondë më parë nuk kishte qenë në kulmin e nervozizmit dhe ia kthen, duke mos e humbur rastin, që i erdhi në shteg:
“Leni intrigat, Fadil, ruaj pĂ«r traumat (dramat) e tua!...”

Qysh nĂ« …buri tĂ« parĂ«

Fetah Jusi-Hebovija, - siç i thoshnin shkodranĂ«t, Fetoja, - shoferi i njohur i “Vibertit” dhe mjeshtĂ«r i batutĂ«s gazmore, me karajfilin nĂ« buzĂ« ecte dhe pj…dhte. Tefa e ndjek mbas.
- Ça hoqa me tĂ« xan’ mor Feto!- i thotĂ« Tefa, duke iu marrĂ« fryma.
- A ke kohë që je mbrapa meje, a? - e pyet Fetoja.
- Po, besa, qysh në buri të parë!...- ia priti Tefa dhe shtoi: - Më thanë që ke dalë në pension.
- Ou, ka do muej.
- A e ke dorĂ«zue “Vibertin”, a?
- Ku i japin pension shoferit pa dorëzue makinën?
- Me inventar a pa inventar?- pyeti Tefa.
- Dihet ajo punë, me inventar, tana veglat nji për nji.
- Paske harrue me dorëzue burinë, pra,- ia bëri Tefa.

Ty s’tĂ« njeh kush pĂ«r aktor

NjĂ« aktor mediokĂ«r, nga ato qĂ« si rol “kryesor” kishin me dalĂ« njĂ« herĂ« nĂ« gjashtĂ« a nĂ« vit pĂ«r tĂ« thĂ«nĂ« vetĂ«m “MirĂ«mngjesi, shokĂ«” (dhe atĂ« pĂ«rshĂ«ndetje e shtonin nĂ« tekst sa me i “gjet punĂ«”), po i ankohet TefĂ«s:
- Nuk mund të pij më kafe me ty, se ka pëshpëritje sikur ne aktorët humbim shumë kohë nëpër kafene.
- Ti s’ke pĂ«rse bahesh merak, se nuk tĂ« njeh njeri si aktor, - ia ktheu Tefa.

Unë mezi po rri këtu, jo më të hypi në degë

NjĂ« ditĂ«, Tefa ishte ulur e po rrinte nĂ« bordurĂ«n para lulishtes “1 Maji” nĂ« ShkodĂ«r, pranĂ« njĂ« peme. Gjoja pĂ«r ta tallur, njĂ« hetues, qĂ« po kalonte aty pari, i cili “donte tĂ« hynte nĂ« muhabet” me humoristin e shquar, pĂ«r t’u pahitur pak nga lavdia e tij, i thotĂ«:
- Ik prej këtu se po të çoj në degë.
- Unë mezi po rri këtu, jo më të hypi në degë, - ia ktheu Tefa me humor.

Unë shofer e ti pasagjer

Kalon makina e të vdekurve dhe njëri e ngacmon Tefën:
- Tefë, të pafsha në njatë makinë!
- Po, - ia kthen Tefa. - Unë shofer e ti pasagjer!

Kusurin e mbathjeve ma bĂ«j tule…

Hyri Tefa në një dyqan veshmbathjesh dhe kërkoi një palë mbathje
burrash.
- Çfarë mase i don?- e pyet shitësja.
- Nuk e di numrin, por gjithmonë i kam marrë 90 lëkeshe.
- Kena vetëm 120 lekëshe, - thotë shitësja dhe i zgjat një palë
prej tyre.
Tefa i jep 250 lekë e, kur shitësja don me i kthye kusur, ky i thotë:
- Kusurin ma bĂ«j tule, se nuk kam me ç’a me i mbushĂ« njato mbathje.

Konferencierja e kishte shumë të hapur dekoltenë!...

Pas një shfaqje jo shumë të arrirë të estradës, regjisori pyet Tefën:
- Çfarë të bani ma shumë përshtypje, mjeshtër?
- Konferencierja e kishte shumë të hapur dekoltenë!...

Veç mos të ketë fëmijë aty, se nuk kena ça me i dhanë me pi,

Pas njĂ« veprimtarie te revista “Hosteni”, Tefa dhe Kolec Pepa,
humorist i njohur shkodran, mbĂ«rrijnĂ« te hotel “Peza”. Si zakonisht, sportelisti u thotĂ« se i kishte vendet e zĂ«na. Pasi i premtuan njĂ« bakshish, sportelisti e “gjeti” dhomĂ«n.
- Kam një dhomë për fëmijë, pra, me krevate më të vegjël se të zakonshmit.
- Veç mos të ketë fëmijë aty, se nuk kena ça me i dhanë me pi, - i thotë Tefa.

Kisha me hypë në ndonjë pemë, që të mos më shtypin njerëzit

Teksa po dĂ«gjonte sĂ« bashku me njĂ« shok nĂ« radio njĂ« kĂ«ngĂ« tĂ« njohur tĂ« kohĂ«s “Ne jetojmĂ« tĂ« lumtur, se kemi partinĂ«, kemi…”, shoku e pyet TefĂ«n nĂ« konfidencĂ«:
- Me ba vaki e me u hapë kufijtë, ça kishe me ba ti Tefë?
- Kisha me hypë në ndonjë pemë, që të mos më shtypin
njerëzit, - i thotë ai.

Rruaje gotën, masandej e pi unë

Teksa po pinte kafe, Tefa kërkoi një gotë uji. Kamerieri ia solli, por Tefa nuk e zuri me dorë. Kishte vënë re se aty kishte pa ra një qime. Kamerieri kaloi serish nga tavolina e tij dhe e pyet:
- Po ti, Tefë, pse e po e pin ujin, vetë e lype me ngut?
- Rruaje gotën ma parë, - thotë tefa, - masandej e pi unë!

Presidenti Topi harron Kostë Çekrezin...


KostĂ« Çekrezi,-  burrĂ« shteti qĂ« luftoi tĂ«rĂ« jetĂ«n e tij pĂ«r kombin...


PRESIDENTI TOPI HARRON KOSTE ÇEKREZIN...

Dhe dekoron Van Christon e Bostonit i cili nĂ« 1995 personalisht nĂ« zyrĂ«n e tij mĂ«  tha "ÇfarĂ« doni nĂ« AmerikĂ« ju shqiptarĂ«t?! Nuk ju do njeri kĂ«tu..."

KOLEC TRABOINI

Ka emra tĂ« ndritur nĂ« komunitetin shqiptar nĂ« AmerikĂ« si: Arshi Pipa, Peter Prifti, Josif Pani e Vasil Pani, miku i ngushtĂ« e bashkpunetori i Faik KonicĂ«s qĂ« nĂ« mjaft vite  ish-kryeredaktor i gazetĂ«s "Diellit", Rexhep Gurazezi, Qerim Panariti, Isuf Luzaj, ish kongresmeni Joe Di Guardi sĂ« bashku me bashkĂ«shorten, njĂ« nga aktivistet mĂ« tĂ« shquara pĂ«r çeshtjen kombĂ«tare, znj.Shirley Di Guardi, vĂ«llĂ«zrit Lek e Pashk Gojçaj qĂ« kanĂ« ngritur me shpenzimet e veta monumentet e NĂ«nĂ« TerezĂ«s nĂ« Detroit, Tuz, KosovĂ«, e plot tĂ« tjerĂ« mund tĂ« dekoroheshin para se ky zotĂ«ri me emrin Van Christo tĂ« cilin e njoh mirĂ« dhe Ă«shtĂ« njĂ« njeri qĂ« merrte (e ndoshta ende merr) fonde nĂ« emĂ«r tĂ« komunitetit shqiptar pĂ«r fondacionin me emrin e nĂ«nĂ«s sĂ« vet "Frosina". NĂ« asgjĂ« ky njeri nuk i ka ndihmuar emigrantĂ«t. Madje sapo kam mbĂ«rrritur nĂ« AmerikĂ« nĂ« 1995, kam shkuar tek Van Christo sepse ishin pĂ«rhapur fjalĂ« se ai ndihmon emigrantĂ«t pĂ«r tĂ« gjetur punĂ«. Por, ai nuk ndihmonte njeri. MĂ« tha fjalĂ« pĂ«r fjalĂ«:- "ÇfarĂ« doni nĂ« AmerikĂ« ju shqiptarĂ«t. Nuk ju do njeri kĂ«tu". Dhe sot e dekorojnĂ« me pompĂ« se ka ndihmuar emigrantĂ«t... Natyrisht duke marrĂ« fondacione nga Bashkia e Bostonit pĂ«r njĂ« faqe-blog elektronik nga tĂ« cilĂ«t mund tĂ« bĂ«sh sa tĂ« duash se ka edhe site falas, ai thjesht ka ndihmuar xhepin e vet. Pra ky dekorim Ă«shtĂ« mashtrim. Dhe ka dekoruar edhe ca priftĂ«rinj orthodoks  shqipo-amerikane  pĂ«r ca kontribute, kur dihet se themelimi i KishĂ«n Orthodokse Shqiptare ne Amerike 1919,  Ă«shtĂ« kontribut i patjetĂ«rsueshĂ«m i Fan Nolit,  i cili bash pĂ«r kĂ«tĂ« qĂ«llim atdhetar  u vesh  prift 1908. Presidenti tĂ« kishte dekoruar Koli Kristofor tĂ« parin emigrant shqiptar tĂ« regjistuar nĂ« AmerikĂ« nĂ« 1886, krijuesi i komunitetit shqiptar nĂ« SHBA kur me inisiativĂ«n e tij solli 17 emigrantĂ«t e parĂ« shqiptarĂ« nga Korça, qĂ« edhe ai vesh  prift e ishte patriot i madh. Po ka edhe plot tĂ« tjerĂ« si bashkĂ«themeluesi i VatrĂ«s Kristo Floqi, Kristo Kirka vdekur nĂ« burg tĂ«  Burrelit, atdhetari e flaktĂ«, editori i gazetĂ«s “Diellit”  KostĂ« Çekrezi.
Po kush ka qenĂ« KostĂ« Çekrezi. I emigruar nĂ« SHBA, mbaroi studimet nĂ« Universitetin e Harvardit 1918.  U bĂ« kryeredaktor i gazetĂ«s "Dielli" nĂ« qytetin e Bostonit nĂ« vitet 1915-1919 dhe e bĂ«ri atĂ« gazetĂ« tĂ« pĂ«rditshme.  Botoi dhe  revistĂ«n e pĂ«rmuajshme "Illyria". Kosta Çekrezi ka qenĂ« pjesmarĂ«s nĂ« Kongresin e LushnjĂ«s dhe pĂ«rfaqĂ«sues i ShqipĂ«risĂ« nĂ« SHBA nĂ« vitet 1920-1922. Ka qenĂ« profesor i historisĂ« nĂ« Universitetin KombĂ«tar nĂ« Washington. Kosta Çekrezi  botoi  fjalorin anglisht - shqip nĂ« vitin 1923.I kthyer ne Shqiperi, per shkak te figures qe kishte krijuar,   nĂ« vitet 1922-1923 ka qenĂ« caktuar anĂ«tar i KĂ«shillit tĂ« Shtetit, njĂ«kohĂ«sisht edhe anĂ«tar i Klubit KombĂ«tar tĂ« Shtypit nĂ« SHBA.  Ne vitet 1924-1925  konsiderohej botuesi e publicisti mĂ« i shquar nĂ« ShqipĂ«ri me gazetat  "Telegraf" dhe "Ora",  mirĂ«po arrestohet e dĂ«nohet me njĂ« vit burg  pas shpalljes sĂ« monarkisĂ«.  Dy gazetat e krijuara prej tij u mbyllĂ«n.  MĂ« pas ikĂ«n nga ShqipĂ«ria dhe si  atdhetar e demokrat i madh, pjesmarrĂ«s aktiv nĂ« LĂ«vizjen e Fierit, u dĂ«nua  me vdekje nĂ« mungesĂ« nga regjimi zogist.
JanĂ« tĂ« njohura  polemikat  e ashpra tĂ« KostĂ« Çekrezit me Mehmet Shehun nĂ« njĂ« kamp internimi nĂ« FrancĂ« pas pĂ«rfundimit tĂ« LuftĂ«s sĂ« SpanjĂ«s, ku Mehmet Shehu mburrej me Stalinin ndĂ«rkohĂ« qĂ«  Kosta Çekrezi  e urrente bolshevikun rus  e fliste me simpati pĂ«r Franklin Rusveltin  dhe pĂ«r demokracinĂ« amerikane.
NĂ«  tetor 1941 shkon sĂ«rish  nĂ« AmerikĂ«.  NjĂ« muaj mĂ« pas  formoi nĂ« Boston organizatĂ«n "ShqipĂ«ria e LirĂ«".  KostĂ« Çekrezi ka bĂ«rĂ« pĂ«rpjekje pĂ«r tĂ« mbajtur ura lidhjeje midis AleatĂ«ve dhe ShqipĂ«risĂ«. NĂ« vitin 1951 botoi nĂ« Washington analizĂ«n politiko-historike  "Plani i tretĂ« pĂ«r copĂ«timin e ShqipĂ«risĂ«" njĂ« studim qĂ« bĂ«ri jehonĂ« tĂ« madhe. NdĂ«rroi jetĂ« nĂ« Bostonit nĂ« vitin 1959, nĂ« moshĂ«n 66-vjeçare.
FjalĂ«t e Fan Nolit mbi varrin e Kosta Çekrezit ishin:  "BurrĂ« shteti, qĂ« kishte luftuar gjithĂ« jetĂ«n e tij pĂ«r kombin e tij dhe ky DjalĂ« i Madh i ShqipĂ«risĂ«, vdiq fukara".
FolĂ«m pĂ«r atdhetarĂ« tĂ« mĂ«dhenj, veçuam tĂ« harruar prej shtetit shqiptar KostĂ« Çekrezin, por mund tĂ« flisnim pĂ«r plot tĂ« tjerĂ«, qĂ« janĂ« figurat e shquara tĂ« komunitetit shqiptar e para tĂ« cilĂ«ve dekret-dekorimet e Presidentit Bamir Topi tĂ« duken cingĂ«rima. EshtĂ« e natyrshme tĂ« pyesim: - mirĂ« qĂ« e harroi KostĂ« Çekrezin, po ku e gjeti Van Christon?! 
Ky president kurrfarĂ« lidhje me historinĂ« me artin e kulturĂ«n nuk kishte ( se tashmĂ« Ă«shtĂ« i shkuar). Prandaj me tĂ« drejtĂ« shumĂ« njerĂ«z  ngrenĂ« supet pĂ«rpara  spektakleve  presidenciale e thonĂ«: 
- E dinë historinë këta presidentët tanë, apo ja fusin kot...
Dashtë Zoti që ai që do vijë ta dijë!


Van Christo i  Bostonit

26 May 2012

Shqipëri, një tragjedi përtej aksidentit

SHQIPERI, NJE TRAGJEDI PERTEJ AKSIDENTIT

Nga KOLEC TRABOINI


I ndoqa me vĂ«mendje tĂ« gjitha diskutimet e hamendĂ«simet mbi ç’ka ngjau mĂ« 21 maj 2012, ku u njoftua pĂ«r 13 tĂ« vdekur dhe mbi 20 tĂ« plagosur nĂ«pĂ«r panele televizive ku gjithsekush kish mendjen e tij dhe u lĂ«shuan deri nĂ« fantazi tĂ« sĂ«mura se fajin e kishte i ndjeri, shoferi, qĂ« ishte i pari qĂ« u vra nĂ« aksident pasi lĂ«shoi klithmĂ«n: “Frenat nuk punojnĂ«. Mbahuni… mbaruam….”. E dĂ«gjuan vajzat studente tĂ« tmerruara, po kĂ«ta komentuesit e mbrĂ«mjeve televizive bĂ«jnĂ« sikur ato fjalĂ« tragjike nuk janĂ« thĂ«nĂ« kurrĂ«.
Pas kësaj klithme tmerri të njeriut që pati kohë të kuptojë se ishte fundi, çdo gjë shkoi në kaos. U gjendën kalimtarë që lëshuan alarmin. Erdhën himariotët dhe u përpoqën të bënin atë që duhej të bënte mjekësia dhe organet e urgjencave civile të specializuara.
Kur ndodhin aksidentet, gjĂ«ja e parĂ« qĂ« bĂ«het Ă«shtĂ« tĂ« mbledhĂ«sh mendjen, tĂ« kthjellohesh e tĂ« marrĂ«sh ato masa qĂ« çojnĂ« nĂ« shpĂ«timin e jetĂ«ve. NĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ« çdo gjĂ« u la nĂ« dorĂ« tĂ« spontanitetit. QĂ« kĂ«tu e shoh sinoptikĂ«n shqiptare…si njĂ« tragjedi pĂ«rtej aksidentit. Atyre qĂ« nanurisen nĂ«pĂ«r ca panele televizive idiote, atyre ministrave qĂ« japin intervista, atyre deputetĂ«ve qĂ« nuk e dimĂ« ku janĂ« e çfarĂ« bĂ«jnĂ« veç marrin rroga tĂ« majme do t’u thosha se mirĂ« ne e dimĂ«, po ju akoma besoni se kjo rrumpallĂ« ku ju masturboni dĂ«shirat tuaja pĂ«r pushtet, kjo katrahurĂ« prish e ndreq, quhet shtet?!
Po nĂ« cilin vend, lejohet tĂ« bĂ«het transportimi masiv i tĂ« plagosurve rĂ«ndĂ« nga njerĂ«z qĂ« jo pĂ«r faj tĂ« tyre, nuk kanĂ« njĂ« informacion se si jepen ndihmat e para mjekĂ«sore tek tĂ« aksidentuarit. Qytetari qĂ« jep ndihmĂ«n e vet Ă«shtĂ« i ndĂ«rgjegjshĂ«m e kurajoz pĂ«r aktin human qĂ« ndĂ«rmerr, por mjekĂ«sia emergjente qĂ« mbahet nga shteti me paratĂ« e taksapaguesve, pikĂ«risht pĂ«r tĂ« tilla raste, duhet tĂ« vijĂ« mĂ« shpejt tek pacienti se sa tĂ« shkojĂ« pacienti tek ai. VetĂ«m organet e specializuara dinĂ« si tĂ« bĂ«het transporti i tĂ« plagosurve ndaj edhe kur nuk mund tĂ« jenĂ« shpejt nĂ« ngjarje, japin kĂ«shilla nĂ«pĂ«rmjet lidhjeve tĂ« komunikimit. Si Ă«shtĂ« mĂ« praktike – tĂ« dĂ«rgosh njerĂ«zit me makina private  tĂ« zakonshme deri nĂ« VlorĂ«, apo tĂ« vijĂ« menjĂ«herĂ« me mjete ajrore ekipi mjekĂ«sor me kirurg e gjithçka nĂ« vendin e ngjarjes. ThonĂ« se ndihma e parĂ« e specializuar erdhi pas njĂ« ore e gjysĂ«m. NĂ« aksidente tĂ« tilla shpĂ«timi vjen nga shpejtĂ«sia e dhĂ«nies sĂ« ndihmĂ«s sĂ« parĂ« tĂ« specializuar. A doni tĂ« dini si bĂ«hen kĂ«to punĂ« nĂ« AmerikĂ« ku pas mĂ« pak se dhjetĂ« minutash nĂ« vendin e aksidentit vijnĂ« helikopteri, makina ambulancĂ« me mjekĂ« dhe pajisje, vjen edhe makina zjarrfikĂ«se. Po ku doni tĂ« dini ju si bĂ«het nĂ« qytetet e shtetet e mĂ«dha, kur keni kĂ«tĂ« çiflig tĂ« vogĂ«l qĂ« e drejtoni si tĂ« ishte njĂ« kaza nĂ« kohĂ« tĂ« Tanzimatit. Si mund tĂ« mbĂ«shtillet nĂ« batanije njĂ« njeri me goditje nĂ« shtyllĂ«n kurrizore e tĂ« kapet si thes nga 4-5 veta…Po me çfarĂ« pamĂ«, as barrelat nuk dinin t’i pĂ«rdornin kur arritĂ«n nĂ« vendin e ngjarjes helikopterĂ«t e kuq.
Dhe….tmerri i tmerreve, kur nĂ« helikopterĂ«t e shĂ«rbimit emergjent spitalor shihen tĂ« hipin qeveritarĂ«. Mos u beso syve o njeri, por kjo Ă«shtĂ« e vĂ«rtetĂ«. NĂ« vend qĂ« nĂ« helikopterĂ« tĂ« shkojnĂ« sa mĂ« shumĂ« mjekĂ« e specialistĂ« me bagazhe ndihmash shĂ«ndetĂ«sore, hipĂ«n ta zĂ«mĂ« ministri i Arsimit me dy qeveritarĂ« tĂ« tjerĂ« – nuk kemi ndĂ«rmend t’i citojmĂ« se nuk Ă«shtĂ« qĂ«llimi tĂ« kritikojmĂ« njeri, por tĂ« pĂ«rshkruajmĂ« njĂ« tabllo. Kush ua jep kĂ«tĂ« tĂ« drejtĂ«?! Ndoshta vetĂ«m njĂ« ministĂ«r i brendshĂ«m qĂ« nuk u pa kurrkund, me autoritetin qĂ« ka pĂ«r emergjenca tĂ« kĂ«saj natyre mund tĂ« shkonte nĂ« vendin e ngjarjes, por me mjetet e veta. Askush veç mjekĂ«ve nuk ka tĂ« drejtĂ« pĂ«r ta pĂ«rdorur helikopterin e emergjencĂ«s pĂ«r udhĂ«tim. Por nĂ« ShqipĂ«rinĂ« e kazasĂ« ku vepron ligji i Maliqit, mund tĂ« bĂ«sh si tĂ« duash. Ku ka autoritet e personalitet profesional kĂ«tu nĂ« kazanĂ« tonĂ« qĂ« ai i cili drejton kĂ«to mjete tĂ« emergjencave shĂ«ndetĂ«sore civile t’u thojĂ« qeveritarĂ«ve: – na falni, por Ă«shtĂ« e ndaluar me rregullore qĂ« tĂ« hipin nĂ« helikopterin e ndihmĂ«s sĂ« shpejtĂ« persona jashtĂ« profesionit mjekĂ«sor – Se e ka pĂ«rgjigjen nĂ« fytyrĂ«: – Ne tĂ« pushojmĂ« nga puna e ti na trego pastaj kush ka tĂ« drejtĂ« tĂ« hipĂ« e tĂ« zbresĂ« nĂ« helikopterĂ«t e kuq.
Kjo është kazaja jonë e këta janë qehajllarët që na drejtojnë.
NdĂ«rkohĂ« qĂ« Ă«shtĂ« shteti nĂ« zi e flamuri nĂ« gjysĂ«m shtizĂ«, panelet televizive grijnĂ« sallatĂ« si pĂ«rnatĂ«. Çmendurira. Fantazira. Por askush nuk thotĂ« njĂ« gjĂ« qĂ« tĂ« prekĂ« nĂ« plagĂ«. As mjekĂ«t nuk folĂ«n shumĂ« se ku tĂ« linin rradhĂ« shtetarĂ«t tĂ« cilĂ«t raportonin se si Ă«shtĂ« kjo apo ajo paciente nĂ« reaminacion. Flisnin nĂ« mĂ«nyrĂ« profane pĂ«r diçka qĂ« as nuk ia kishin idenĂ«. Po lĂ«reni kirurgun tĂ« flasĂ« o  njerĂ«z tĂ« pushtetshĂ«m, lĂ«reni drejtorin e spitalit ushtarak, i cili vĂ«rtet bĂ«ri tĂ« pamundurĂ«n, por a nuk e dimĂ« ne çfarĂ« Ă«shtĂ« spitali ushtarak e si e kanĂ« katandisur tej e krye pisllĂ«k ata qĂ« duan ta shesin( apo vetĂ«-blejnĂ«)  pĂ«r njĂ« copĂ« bukĂ«.
Ç’tĂ« flasin mjekĂ«t kur nuk tĂ« lĂ«nĂ« qeveritarĂ«t. Mjaft tĂ« dĂ«gjoni ministrin e transporteve qĂ« merret me rrugĂ«t – çdo gjĂ« Ă«shtĂ« mirĂ« e bukur nĂ« rrugĂ« me sinjalistikĂ« e mĂ« the e tĂ« thashĂ«. Rrofsh o ministĂ«r! Gjithçka mirĂ« e bukur e autobusi me 33 vetĂ« nĂ« greminĂ«. Ti flet sikur tĂ« mos kishte 13 tĂ« vdekur e tĂ« tjerĂ« as tĂ« gjallĂ« e as tĂ« vdekur. I nderuari ministĂ«r flet sikur tĂ« mos kishte sy tĂ« shihte se bordura qĂ« ndan rrugĂ«n me greminĂ«n nuk Ă«shtĂ« nĂ« gjendje tĂ« pĂ«rballĂ« njĂ« karrocĂ« dore e jo mĂ« njĂ« autobus. Sa duhet tĂ« ishte muri mbrojtĂ«s i asaj rruge fatale me kthesa dhe pjerrĂ«si, zoti ministĂ«r? Duhet tĂ« ishte njĂ« metĂ«r  e jo disa centimetĂ«r. Duhet ta dish zoti ministĂ«r se nĂ«se muri mbrojtĂ«s do tĂ« ishte njĂ« metĂ«r, autobusi nuk do tĂ« mund tĂ« fluturonte nĂ« greminĂ«, sepse do ta ndalonte muri e jo ato llamarinat si karton. Mos vallĂ« ata qĂ« e ndĂ«rtuan ia hodhĂ«n paratĂ« xhepit dhe bĂ«nĂ« njĂ« rrugĂ« sa pĂ«r tĂ« motivuar milionat e tenderit?! PĂ«r kĂ«tĂ« as ke folur e as ke pĂ«r tĂ« folur, sepse Ă«shtĂ« parimi i qeverisjes qĂ« lundron nĂ« delire suksesesh qorre qĂ« nuk i besojnĂ« as skribomanet qĂ« i sajojnĂ«. Ky Ă«shtĂ« shkaku qĂ« dita e zisĂ« na u shfaq edhe si ditĂ« falenderimesh. Ra ky mort dhe u pamĂ«!
PĂ«r mĂ« tej meqĂ« kemi ambicie turistike si ka mundĂ«si njĂ« rrugĂ« riviere, qĂ« mendohet tĂ« jetĂ« aksi kryesor i njĂ« rajoni  turistik, tĂ« mos ketĂ« njĂ« helikopter nĂ« dispozicion qĂ« tĂ« sjellĂ« ekipin e shpĂ«timit, a tĂ« mos ketĂ« Himara njĂ« qendĂ«r shĂ«ndetĂ«sore model. Po atje nĂ« verĂ« vijnĂ« me mijĂ«ra njerĂ«z- nĂ« dorĂ« tĂ« fatit. MirĂ« me jetĂ«t e shqiptarĂ«ve qĂ« nuk i keni nĂ« hesap, po me ato tĂ«  huajve si do bĂ«het?!
Ky shtet rrumpallĂ« e ka mendjen turbull se kush zog kurve do tĂ« bĂ«het president dhe as qĂ« mendohet se do tĂ« zgjedhin ndonjĂ« “pĂ«r tĂ« qenĂ«”. Prandaj dalin pijanecĂ«t e thonĂ«: – Ore,  problem e keni  presidentin? Ja ku mĂ« keni, bĂ«hem unĂ«…
Ai delirant mĂ« shumĂ« i dehur  se esĂ«ll, nuk flet kot. E sheh tĂ« mundshme tĂ« bĂ«het sepse nĂ« kĂ«tĂ« vend kurrkush nuk tĂ« sheh dhe as tĂ« vlerĂ«son sesa tru ke nĂ« kokĂ«,  por sa para ke nĂ« xhep.
NĂ« krye tĂ« kresĂ« problemi nĂ« vetvete nuk Ă«shtĂ« aksidenti, sepse kanĂ« ndodhur, ndodhin e do tĂ« ndodhin nĂ« kĂ«tĂ« kaos shqiptar, por se ne nuk jemi tĂ« pĂ«rgatitur tĂ« jemi nĂ« gjendje tĂ« pĂ«rballojmĂ« njĂ« aksident. Mendoni pĂ«r njĂ« çast (mos ndodhtĂ« kurrĂ«!) njĂ« tĂ«rmet. Me kĂ«to pallate me shumĂ« kate e pa asnjĂ« garanci, çfarĂ« do tĂ« jemi nĂ« gjendje tĂ« bĂ«jmĂ« pĂ«rballĂ« njĂ« fatkeqĂ«sie tĂ« tillĂ«….do tĂ« vdesim nĂ«n gĂ«rmadha, se as buldozerĂ« nuk kemi de. Shteti nuk ka asgjĂ« nĂ« emergjencĂ« civile. Shtet koti!
Nuk flet njeri fare pĂ«r kĂ«to. Nuk pyet njeri ku nĂ« tĂ« sĂ«mĂ«s ishte policia rrugore?! Policia duhet tĂ« jetĂ« atje ku Ă«shtĂ« rreziku mĂ« i madh dhe jo nĂ«pĂ«r kafene nĂ« qendra qytetesh apo nĂ«n hije tĂ« fikut. Ky shtet Ă«shtĂ« vetĂ«m pĂ«r tĂ« marrĂ« rrogĂ«n ithtarĂ«t e mitingashĂ«t e partive. PĂ«r kurrgjĂ« tjetĂ«r nuk Ă«shtĂ« ky rrumpallĂ« shtet e kjo m….qeverisje!

Tirana Observer 

22 May 2012

“MUHAXHIRET” NE PARLAMENT - Kolec Traboini

( SHENIM: Paraqes një shkrim që nuk e botojnë gazetat me shkakun se i kam sharë më shumë se duhet deputetët. Por kam bindjen se duhet ti kisha sharë edhe 100 herë më shumë sepse janë gjëja më bosh që ka ky vend)

“MUHAXHIRET” NE PARLAMENT

Sipas Konicës në 100 vjet

Nga KOLEC TRABOINI

E vĂ«rteta therĂ«se qĂ« do tĂ« thoshte Faik Konica po tĂ« ngrihej nga varri do tĂ« ishte se, ne s’kemi patur kurrĂ« deputetĂ« pĂ«r tĂ« qĂ«nĂ«,  por veç ca “muhaxhirĂ«” nĂ« parlament nĂ« kĂ«to njĂ«qind vjet, nga ajo rracĂ« bastarde qĂ« “ShqipĂ«rinĂ« e shesin pĂ«r njĂ« pesĂ«she... Edhe bukĂ«n tonĂ« hanĂ«, edhe na lĂ«shojnĂ«….baltĂ«n e tyre pĂ«rmi mĂ«sallĂ«!”.
Përjashto një kohë të shkurtër kur parlamentarë ishin burrat e mëdhenj të Kombit si Gjergj Fishta, Fan Noli, Ndre Mjeda, Lazër Shantoja, Luigj Gurakuqi, Hasan Prishtina, Zija Dibra (tre të fundit të vrarë nga Zogu) e do të tjerë, mbas shuarjes së demokracisë e prej ardhjes përdhunshëm të diktaturës Zogiste, Shqipëria më pas do të kalonte nën pushtime të huaja me deputetë kuislingë e krejt më pas do të vendosej diktatura Enveriste, ku çdo gja mori fund në fushë të parlamentarizmit si nocion demokratik.
  Ta thuash nĂ« fjalĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ« e jo nĂ« rrena gazetash partiake a panele televizive tĂ« shitura pĂ«r njĂ« dhjetĂ«sh,  njĂ« bilanc i kĂ«tij 100 vjetori na sjell se ky mikroshtet si tĂ« ishte çifligu i njĂ« feudali anadollak, me pĂ«rjashime qĂ« dihen e jetĂ«gjatĂ«si tĂ« shkurtĂ«r, pra e tĂ«rĂ« shtrirja çfarĂ« dominon nĂ« kohĂ« historike apo aktuale Ă«shtĂ« kurrgjĂ« mĂ« shumĂ« veç ardhja, jo e  trunit, dinjitetit e personalitetit,  por e llumit e kumit tĂ« kombit. Sepse kombet i kanĂ« edhe njĂ«rĂ«n edhe tjetrĂ«n, por nĂ« parlament duhet tĂ« vinte mĂ« e mira. Aq mĂ« tepĂ«r qĂ« nĂ« traditĂ«n tonĂ« kombĂ«tare edhe nĂ« fshatin mĂ« tĂ« humbur tĂ« kĂ«tij vendi, kurrkush nuk Ă«shtĂ« rrekur qĂ« kur shtronte njĂ« sofĂ«r,  tĂ« vinte nĂ« krye tĂ« vendit njĂ« keqot, a thĂ«nĂ« ndryshe budallĂ«n e fshatit. MirĂ«po tek ne aktualisht kjo po ndodh.  Ata qĂ« sot e nderojnĂ« mĂ« pak kĂ«tĂ« vend janĂ« deputetĂ«t, çfarĂ« Ă«shtĂ« krejt e natyrshme sepse edhe liderĂ«t e kĂ«tyre partive klanore qĂ« stanojnĂ« delet e veta nĂ« parlament, kanĂ« sajuar ligje qĂ« veç njĂ« Esat pash Toptani mund t’i sajonte qĂ« tĂ« sillte nĂ« Parlament sejmenĂ«t e vet. Pik e shik siç i solli Zogu tĂ« vetĂ«t tĂ« kostumosur si kukulla parlamentare, pasi zboi e vrau çdo liberal e demokrat, po ashtu nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« qindfishuar  i vrau dhe i shfarosi Enveri kundĂ«rshtarĂ«t e vet intelektualĂ«, ndĂ«rkohĂ« solli nĂ« parlament skotĂ«n e partisĂ«, shumica vĂ«llavrasĂ«s e kriminelĂ« qĂ« nuk e kishin pĂ«r gjĂ« t’i çanin kafkĂ«n madje edhe ish kolegĂ«ve tĂ« vet, siç e pĂ«soi i mjeri admirali çam Teme Sejko prej Mihallaq Ziçishtit e Co, qĂ« ia tĂ«rhiqnin litarin nĂ« fyt derisa ia nxorrĂ«n frymĂ«n e jo nĂ« platon tĂ« ekzekutimit, por gjatĂ« lĂ«vizjes nĂ« ndenjĂ«sen e makinĂ«s. Deputet qe viktima mjerĂ«, deputet faqezi dhe xhelati.  TĂ« tillĂ« katilĂ« deputetĂ« solli Enveri nĂ« parlament pĂ«r afro 50 vjet.
Po mĂ« pas viteve ’90-tĂ« tĂ« shohim çfarĂ« ndodhi. Ajo çfarĂ« nuk mund tĂ« besohet. TĂ« zĂ« lemeria ta mendosh. Ish agjentĂ«t e Sigurimit, ish spiunĂ«t e shokĂ«ve, hafije tĂ« fĂ«lliqta qĂ« i urrenim edhe nĂ« kohĂ« tĂ« diktaturĂ«s, sepse ishin mĂ« tĂ« zellshmit e pushtetit,   dilnin nĂ«pĂ«r lagje pĂ«r spiunlliqe,  pĂ«r tĂ« na i zbritur antenat e televizorit, apo bĂ«nin mbledhje fronti ku tĂ« çanin menderen nĂ«pĂ«r mbledhje. Ja kur na u bĂ«nĂ« deputetĂ«. E kur kĂ«to kĂ«rma tĂ« sistemit qĂ« ngordhi e la pas sporie e bacile kolere pafund, pra u vjetĂ«ruan, u doli kallaji, u tĂ«rhoqĂ«n apo hĂ«ngrĂ«n brrylat,  pra u brrylosĂ«n nga njĂ« skotĂ« e re, qĂ« u pasurua sa hap e mbyll sytĂ« , me dallavere, ryshfete, fallsifikime, duke marrĂ« pronat e tĂ« tjerĂ«ve, duke trafikuar drogĂ« e mish tĂ« bardhĂ«  a duke luajtur rolet e tutorĂ«ve rrugĂ«ve tĂ« qyteteve tĂ« EuropĂ«s. Kush ndonjĂ«herĂ« do tĂ« bĂ«jĂ« ndonjĂ« investigim se si u pasuruan e si na u bĂ«nĂ« deputetĂ« kjo skotĂ« qĂ« kurrnjĂ« vlerĂ« sociale nuk ka. Shihni CV-tĂ« e tyre.  Ku janĂ« kontributet e tyre sipas parimit tĂ« Xhon Kenedit "Mos thoni çfarĂ« bĂ«n Amerika pĂ«r ju, por çfarĂ« bĂ«ni ju pĂ«r AmerikĂ«n". Me njĂ« fjalĂ« kjo debilĂ«ri parlamentare çfarĂ« kontributesh ka dhĂ«nĂ« pĂ«r ShqipĂ«rinĂ«. Nuk Ă«shtĂ« çudi tĂ« nxjerrin ndonjĂ« bukuroshe tĂ« kolme, zĂ«dhĂ«nĂ«se partie, qĂ« lĂ«pihet e pĂ«rdridhet nĂ«pĂ«r konferenca shtypi duke thĂ«nĂ« se MaliqĂ«t u lodhĂ«n duke thurur ligje.
E si rezultat kemi një parlament ku nuk ka më burra e gra që flasin për hallet e popullit, po për kosheret e partisë, thjesht janë garda pretoriane e partive të tyre, e kryetarëve që kanë në krye. Këtyre vipave e rripave, rrapave e trapave që ca po na i quajnë edhe karizmatikë u është bërë lëkura shollë. Janë si ata viruset që kanë fituar imunitet nga antibiotikët, pra kanë fituar rezistencë dhe janë indiferentë ndaj shtypit. Shkruaj sa të duash ti, ata në udhë të mbrothësisë së xhepave janë. E punojnë me shifra të mëdha, miliona Euro.
 KĂ«tyre u duhet diçka mĂ« therĂ«se se konstatimet  e thjeshta, diçka qĂ« tĂ« shpojĂ« mish e kockĂ« bashkĂ«, koniciane a kafkiane  tĂ« thuash. E gjithĂ« kjo prej humbjes sĂ« durimit, prej mediokritetit tĂ« pĂ«rgjithshĂ«m dhe majmunllĂ«kut shoqĂ«ror qĂ« na rrethon e na zĂ« frymĂ«n. NĂ« kĂ«tĂ« vend kĂ«shtu duhet tĂ« jetĂ« fjala sepse delenxhijtĂ« e politikĂ«s janĂ« tĂ« pandjeshĂ«m si buaj, satira e grotesku duhet t’u  heqĂ« brakeshat mahmurrĂ«ve me mendĂ«si anadollake...
Duhet tĂ« pasurojmĂ« fjalorin, tĂ« mbledhim fjalĂ« e zhargone popullore, nga tĂ« gjitha dialektet, ku tĂ« jenĂ« e ku tĂ« mos jenĂ«, tĂ« marrim ca gjĂ«mbaçë gomari e ca hithra e t’i lyejmĂ« me m... e t’ua hedhim deputetĂ«ve mbi kokat e lavdishme, se fatlumturisht nuk kanĂ« imunitet nga mutosja sepse,  ata nĂ« korrupsion mutosen pĂ«rditĂ«, nĂ«n retorika lavdimĂ«dha pĂ«r sukseset e mĂ«dha qĂ« ShqipĂ«ria ka pasĂ« nĂ«  kĂ«to 100 vjet. Se vĂ«rtet po na qelbin sukseset. E nĂ« krahasim me tĂ«rĂ« popujt e Ballkanit ne jemi mĂ« tĂ« qelburit nga sukseset. KundĂ«rmojmĂ« fare prandaj dhe shtetet rreth e rrotull po kqyrin tĂ« na kthejnĂ« nĂ« WC  e Ballkanit.
Nga “vitorja nĂ« vitore do tĂ« vemi” - thoshte Diktatori qĂ« nuk e artikulonte dot bashktingĂ«lloren f,  ashtu siç e keqlexonte zanoren y  duke e kthyer nĂ« i, kur fliste nĂ« raportet e pleniumeve tĂ« partisĂ« pĂ«r begatinĂ« e krasitjen e pyllit, ndĂ«rkohĂ« qĂ« priste koka njerĂ«zish. Por edhe sot e kĂ«saj dite nga “vitorja nĂ« vitore” po vemi, çka nĂ«nkuptohej dje edhe sot: nevojtore,  e plot begati pylli ( alla Dulle) qĂ« trumbetojmĂ«, - e mesa shihen bathĂ«t (a bythĂ«t- lexoni si tĂ« doni) prapĂ« po kĂ«tĂ« mender do tĂ« kemi. KĂ«ta nuk e kanĂ« pĂ«r gjĂ« t’u thonĂ« jo vetĂ«m kundĂ«rshtarĂ«ve, por edhe popullit - nuk keni çfarĂ« na bĂ«ni, veç na rruani trapin.
MĂ« vjen keq, por kĂ«ta farĂ« deputetĂ«sh qĂ« ricikluan banditĂ«t e vjetĂ«r buroistĂ« e komunistĂ«, tĂ« cilĂ«t mĂ« sĂ« shumti i kishin baballarĂ« natyrorĂ«, dobiçorĂ« apo dhe shpirtĂ«rorĂ«, sipas ritualit djalli ia lĂ« frymĂ«n djallit, por ia merr shpirtin njeriut.  Shumica e tyre pra, jo vetĂ«m qĂ« nuk kanĂ« kulturĂ«, janĂ« rrapa e trapa, skĂ«rmisin dhĂ«mbĂ«t si qen tĂ« tĂ«rbuar, janĂ« inatçinj, injorantĂ« me kapacitet tĂ« plotĂ«, por edhe diplomat i kanĂ« marrĂ« aforfe. JanĂ« zagarĂ« me diplomĂ« fallso. Dhe zagarĂ«t qĂ« dinĂ« tĂ« lehin mĂ« fort i kanĂ« tĂ« gjitha gjasat tĂ« jenĂ« nĂ« krye tĂ« listave elektorale tĂ« partive qĂ« janĂ« bĂ«rĂ« si prostituta nĂ« kryqĂ«zime trotuaresh.
KĂ«tyre soj sorollopĂ«ve pra, nuk di t’ua kemi dĂ«gjuar emrin a zĂ«rin, a t’ua kemi parĂ« fytyrĂ«n spitullaqe nĂ« kapĂ«rcyell tĂ« vitit ‘90-‘91. MĂ« thoni diçka tĂ« kenĂ« bĂ«rĂ« kĂ«to palo burra qĂ« t’i meritojnĂ« ato ndere e ylyfere qĂ« u siguron pĂ«r bythĂ«n e tyre tĂ« bukur ky shtet qĂ« sot mĂ« tepĂ«r se kurrĂ« i ngjan Zululandit konician...
Merita e tyre Ă«shtĂ« se dinĂ« tĂ« jenĂ« servila tĂ« atyre qĂ« kanĂ« mbi krye dhe tĂ« rrjepin ata qĂ« kanĂ« pĂ«rposhtĂ«. Ah po, tĂ« jemi tĂ« drejtĂ« kur flasim, kĂ«tĂ« e bĂ«jnĂ« mĂ« sĂ« miri. Por themelorja, tĂ«  jenĂ« funksionalĂ« nĂ« lehje prej zagarit besnik tĂ« partisĂ« nĂ«pĂ«r panele televizive idiote... me imunitet tĂ« plotĂ« deri nĂ« kafshim, qoftĂ« dhe duke ua lĂ«nĂ« protezat nĂ« mish kundĂ«rshtarĂ«ve politikĂ«.
MĂ« kot ankohet BrizhidĂ« Bardo se nĂ« ShqipĂ«ri i vrasin qentĂ«... Jo moj bukuroshe parisiane, jo, nuk i vrasim se na duhen, madje  i mbrojmĂ« me policĂ« e me truprojĂ«, me bodiguardĂ« po e po. I bĂ«jmĂ« deputetĂ« nĂ« Parlament! Ua krehim bishtat e qelbur dredharakĂ«, ua spitullaqim flokĂ«t e shpifura, u kashaisim tĂ« prapmet e palara,  bĂ«jmĂ« kujdes pĂ«r makeup deri dhe nĂ« estetikĂ«n e lĂ«kurĂ«s duke ua hequr nĂ« bythĂ« e duke ua vĂ«nĂ« nĂ« fytyrĂ«, prandaj dhe kur dalin nĂ« foltore parlamentare duken vĂ«rtet fytyrbythĂ«.
Gjithçka pĂ«r zagar-mercenarĂ«t, kĂ«tĂ« soj rrace qĂ« nuk e di kush na e solli, prej cilit skaj kontinenti erdhi e nĂ« derĂ« na polli, sepse asnjĂ« tipar shqiptari nuk kanĂ«.  A ndoshta do tĂ« jenĂ« lĂ«ng stĂ«rlĂ«ngu i “MuhaxhirĂ«ve”  e penĂ«s sĂ« burrit tĂ« madh tĂ« kombit Faik Bej Konica qĂ«ndisur nĂ« “Albanian” e tij kĂ«tu e 100 vjet mĂ« parĂ«:

"ShqipĂ«rinĂ« e shesin pĂ«r njĂ« pesĂ«she...Se tĂ« kishin ardhur pĂ«r mall tĂ« ShqipĂ«risĂ«, duhej t’ishin kombĂ«tarĂ« tĂ« nxehtĂ« e miq tĂ« parĂ« me nĂ© qĂ« luftojmĂ« kundĂ«r tĂ« gjithve pĂ«r tĂ« mbajtur lart flamurin e kombĂ«sisĂ«. Po, jo! Ata vijnĂ« tĂ« bĂ«hen spijunĂ« tĂ« QeverisĂ«. TradhĂ«tojnĂ«, hedhin nĂ« burg ShqipĂ«tarĂ«, tallen me vendin tonĂ«. Edhe bukĂ«n tonĂ« hanĂ«, edhe na lĂ«shojnĂ«….baltĂ«n e tyre pĂ«rmi mesallĂ«! TĂ« kishin  pakĂ« ment ShqipĂ«tarĂ«t, nukĂ« kĂ«mbejnĂ« as njĂ« fjalĂ« me kĂ«ta zgjebĂ«t. TĂ« mos ish kombi shqipĂ«tarĂ« njĂ« komb i poshtĂ«r e i ndyrĂ«, i dĂ«rgojin muhaxhirĂ«t n’Anadoll, me njĂ« shkelm prapa!"

Po kush ta bĂ«jĂ« kĂ«tĂ« o i madhi Faik Konica? Populli Ă«shtĂ« nĂ« gjumĂ«. Nanuriset i mjeri popull nĂ«n llomotitjet e pĂ«rnatshme tĂ« gojĂ«ve tĂ« skĂ«rmitura qĂ« tĂ« kujtojnĂ« dhĂ«mbĂ«hekurin e pĂ«rrallĂ«s nĂ« Teatrit tĂ« Kukullave. Po, kur flĂ« populli, a fundja Ă«shtĂ« zgjuar e voton si i dremitur,  ngjet si nĂ« pĂ«rrallĂ«n e maçokut, ku maçoku flĂ« e minjtĂ« e gjirizeve hedhin valle ashtu siç dinĂ« ta hedhin ata rrufjanĂ«,  madje duke sajuar edhe vidioklipe:  kaq mĂ« dhe e kaq tĂ« dhashĂ« -Vjedhim bashkĂ«. Po ma fute tĂ« bĂ«ra gjĂ«mĂ«n - brenda e jashtĂ«. Se kanĂ« pas vetes gjykatĂ«n pra. Gjithçka nĂ« njĂ« sini, me shtet, me ligj, me qeveri. Me gjykatĂ«  e polici. Ja kĂ«shtu parlamenti ynĂ« hiqet rrshqanĂ«, mbushur plot me derdimenĂ« nĂ« TiranĂ«, vipa, rripa e garipa, nĂ« kĂ«tĂ« feudoshtet me zgripa, po festoka 100 vjet. Pis milet!
ÇfarĂ« bĂ«n presidenti nĂ« ikje Topi  do thoni ju, po kĂ«shilltarĂ«t me se merren, luajnĂ« tavĂ«ll? Pse nuk dekretojnĂ« titullin “LlapaqenĂ«t e Kombit”,  sepse tĂ« gjithĂ« minjtĂ«, breshkat, hardhucat, macet dhe qentĂ« metaforike duhen dekoruar. FjalĂ« e thĂ«nĂ« punĂ« e mbaruar. Edhe Zoti e filloi nga fjala. Fjala qĂ« shpesh rrĂ«shqet si ngjala. Fol dhe ti se je Zot e Kryezot nĂ« kĂ«tĂ« vend kryekot, ku, edhe kolltukun po kĂ«rkon ta zĂ«rĂ« njĂ« soj muhaxhiri pijanec,  o President!

Botuar në librin "Zhgenjimi i Ambasadorit Amerikan" faqe 105-109, Pantheon Books 2012.

20 May 2012

KARAKTERI I MITT ROMMEY - nga Kolec Traboini



KARAKTERI I MITT ROMMEY

Nga KOLEC TABOINI

Willard Mitt Romney , i lindur mĂ« 12 mars 1947, Ă«shtĂ« njĂ« biznesmen dhe politikan i nojur amerikan. Ai ishte guvernatori i 70-tĂ«  i Masaçusets  nga 2003 deri nĂ« vitin 2007 dhe Ă«shtĂ« kandidati i parashikuar i PartisĂ« Republikane pĂ«r zgjedhjet presidenciale 2012. Biri i George W. Romney figure e njohur si  Guvernatori i Miçiganit dhe i Lenore Romni, ai u lind nĂ« Bloomfield Hills, Michigan. NĂ« vitin 1966, pas njĂ« viti nĂ« Universitetin e Stanfordit, ai u largua nga Shtetet e Bashkuara tĂ« kalojnĂ« tridhjetĂ« muaj nĂ« FrancĂ« si njĂ« misionar i sektit tĂ« krishtere Mormon. Ai u martua me Ann Davies nĂ« vitin 1969 dhe çifti kishte pesĂ« fĂ«mijĂ« sĂ« bashku. Fitoi njĂ« diplomĂ« Bachelor ne Arte nĂ« gjuhĂ«n angleze nga Universiteti Brigham Young University nĂ« vitin 1971, dhe MBA nga Universiteti i Harvardit nĂ« vitin 1975. Filloi punĂ«n si  konsulent  manaxhimi  nĂ« industri, e cila nĂ« vitin 1977 e çoi nĂ« njĂ« pozicion drejtues nĂ« Bain & Company. MĂ« vonĂ« duke shĂ«rbyer si CEO( drejtor i pergjithshem), ai e nxorri kompaninĂ« nga kriza. NĂ« vitin 1984, ai bashkĂ«-themeloi kompanine Bain Capital, njĂ« investim kapital privat i fortĂ« qĂ« u bĂ« shumĂ« fitimprurĂ«s dhe njĂ« nga firmat mĂ« tĂ« mĂ«dha e me popullatitet . Pasurimi i tij nĂ«pĂ«rmjet biznesit tĂ« suksesshem, ndihmoi pĂ«r tĂ« krijuar njĂ« fond pĂ«r  fushatat e ardhshme politike. Romney ishte President dhe CEO i Komitetit tĂ« Salt Lakene AmerikĂ«,  qĂ« organizoi OlimpiadĂ«n e Dimrit 2002 dhe ai ndihmoi tĂ« kthehen lojrat nĂ« pĂ«rgjithĂ«si nga njĂ« realitet  financiarisht i trazuar nĂ« njĂ« sukses tĂ« vĂ«rtetĂ«.
U zgjodh guvernator i Masaçusets në vitin 2002, por nuk të kërkojë të rizgjidhet në vitin 2006. Gjatë mandatit të tij ai ndermori një seri të shkurtimesh të shpenzimeve dhe eliminoi një deficit të parashikuar prej 1.5 miliard dollarë. Gjithashtu bëri një reformë shëndetësore, nënshkroi një ligj të kujdesit shëndetësor për Massachusetts, i pari i këtij lloji në vend.
Romney mori pjesĂ«  nĂ« garĂ«n pĂ«r kandidat republikan nĂ« zgjedhjet presidenciale amerikane tĂ« vitit 2008, duke fituar disa gara paraprake por humbi  nĂ« vazhdim dhe  kaloi nĂ« favor tĂ« kandidatit republikan pĂ«r president  senatorit John McCain.
*        *       *
NĂ« korrik 1996,  e bija 14-vjeçare e Robert Gay, njĂ« partner nĂ« Bain Capital, kompani ku ishte emruar  si drejtues Mitt Rommey, ishte zhdukur.  Ajo kishte marrĂ« pjesĂ« nĂ« njĂ« parti- takim rinor  nĂ« qytetin e Nju Jorkut dhe kish kaluar nĂ« gjĂ«ndje dehje dhe nuk u kthye mĂ« nĂ« shtĂ«pi.
Tre ditĂ« mĂ« vonĂ«, babai i saj i shqetĂ«suar nuk kishte asnjĂ« ide se ku ishte e bija. Sapo  Romney u njoftua pĂ«r kĂ«tĂ« ngjarje mori masa tĂ« menjĂ«hershme. Ai e mbylli tĂ«rĂ« firmĂ«n dhe i kĂ«rkoi tĂ« 30 partnerĂ«t dhe punonjĂ«seve tĂ« tjerĂ« tĂ« udhĂ«tonin me avion pĂ«r nĂ« Nju Jork pĂ«r tĂ« ndihmuar nĂ« gjetjen e jetur vajzĂ«n e kolegut tĂ« tyre Robert Gay-sĂ«. Romney ngriti njĂ« qĂ«ndĂ«r komande nĂ« hotel “Marriott LaGuardia” dhe menjĂ«herĂ«  pagoi njĂ« firmĂ« private detektivĂ«sh  pĂ«r tĂ« ndihmuar nĂ« kĂ«rkim e vajzĂ«s. Ai krijoi njĂ« numur telefonimi  falas pĂ«r kĂ«do qĂ« do tĂ« jepte ndonjĂ« informacion apo kĂ«shillĂ«, duke koordinuar pĂ«rpjekjet me NYPD( Departamenti i PolicisĂ« sĂ« New Yorkut)  , dhe u bĂ«ri thirrje tĂ« gjithĂ« bashkpunĂ«torĂ«ve tĂ«  Bain Capital nĂ« Nju Jork, dhe u kĂ«rkoi atyre qĂ« tĂ« ndihmojnĂ« pĂ«r tĂ« gjetur vajzĂ«n e humbur mikut tĂ« tij. ShitĂ«sit e kompanisĂ« sĂ« Romney-sĂ« nĂ« supermarketet “Price Waterhouse Cooper” vunĂ« postera nĂ« shtyllat  e rrugĂ«s, ndĂ«rsa nĂ« çdo arkĂ« pagesĂ« nĂ« njĂ« farmacitĂ« nĂ« pronĂ«si Bain Capital  vunĂ« fletĂ« me tĂ« dhĂ«na pĂ«r vajzĂ«n e humbur dhe  qese plastike me fytyrĂ«n e saj i jepej çdo blerĂ«si kur paguante nĂ« arkĂ«. Romney dhe punonjĂ«sit e tjerĂ« Bain Capital mbushĂ«n çdo pjesĂ« tĂ« Nju Jorkut me fletĂ« informacioni pĂ«r vajzĂ«n dhe bisededuan me tĂ« gjithĂ« ata mund tĂ« kishin parĂ« a dĂ«gjuar gjĂ« pĂ«r tĂ«, madje u pyetĂ«n edhe  prostitutat e rrugĂ«s por edhe ata qĂ« mund tĂ« ishin pĂ«rdorues droge.
AtĂ« ditĂ« qĂ« Rommey nisi aksioni  e vet tĂ« kĂ«rkimit e dha si informacion nĂ«  lajmet e mbrĂ«mjes, nĂ« tĂ« cilat u  paraqit fototgrafia e vajzĂ«s dhe veprimet e punonjĂ«sve tĂ« Brain Capital nĂ« kĂ«rkim pĂ«r tĂ«. Pas pĂ«rhapjes sĂ« njoftimit,  njĂ« djalĂ« adoleshent  telefonoi e pyeti nĂ«se kishte njĂ« shpĂ«rblim pĂ«r atĂ« qĂ« do tĂ« jepte informacion pĂ«r vajzĂ«n, dhe krejt papritur e mbylli telefonin. Policia e New Yorkut ( NYPD)e  gjurmoi kĂ«tĂ« thirrje telefonike dhe rezultoi se ishte njĂ« telefonatĂ« nga njĂ« shtĂ«pi nĂ« New Jersey. Shkuan me njĂ« herĂ« nĂ« shtĂ«pinĂ« e telefonuesit  ku ata e gjetĂ«n vajzĂ«n nĂ« bodrum, tek dridhej dhe pĂ«rjeton simptomat me  ethet tĂ« forta nga pĂ«rdorimit tĂ« njĂ« dozĂ« madhe eksituesish qĂ« i kishin dhĂ«nĂ«. MjekĂ«t mĂ« vonĂ« thanĂ« se vajza do tĂ« kishte vdekur  sikur edhe njĂ«  njĂ« ditĂ« tjetĂ«r  tĂ« kishte qĂ«ndruar nĂ« atĂ« bodrum.
Robert Gay partner i -Romney- ne kompani, thotë tani se Mitt Romney ka shpëtuar jetën e vajzës time. Le ta citojmë: "Ishte gjëja më e mahnitshme, dhe unë kurrë nuk do të harroj këtë deri sa të vdes."
Mitt Romney thjesht njĂ« njeri praktik qĂ« nuk pret ti kerkojĂ« ndokush angazhim. Ai e sheh njĂ« problem, dhe mendja e tij menjĂ«herĂ« vendos qĂ« tĂ« punojnĂ« pĂ«r ta zgjidhur atĂ«, ndonjĂ«herĂ« me vetĂ«dije, dhe mbase nganjĂ«herĂ« jo-aq-me vetĂ«dije por se kĂ«shtu Ă«shtĂ« edukata e tij e ngulitur.  Ai nuk bĂ«n atĂ« pĂ«r veten-as per tu dukur apo pĂ«rforcuar pozitat, dhe as pĂ«r pĂ«rfitime personale. Ai e bĂ«n kĂ«tĂ« sepse kjo eshte mĂ«nyra e se si ai Ă«shtĂ« brumosur.
ShumĂ« njerĂ«z janĂ« nĂ« dijeni tĂ« faktit se kur Romney u pyet nga punĂ«dhĂ«nĂ«sit e tij tĂ« vjetĂ«r te kompanisĂ«  Bill Bain, qĂ« tĂ« kthehet nĂ« Bain & Company, si CEO ( drejtues kryesor i firmĂ«s) pĂ«r ta shpĂ«tuar nga falimentimi firmĂ«n, Romney la Bain Capital pĂ«r tĂ« punuar nĂ« Bain & Company pĂ«r njĂ« pagĂ« vjetore njĂ« dollar. E paimagjinueshme kjo nĂ« AmerikĂ« por kudo,  por e besueshme pĂ«r njĂ« Mitt Rommey.
Kur Romney shkoi pĂ«r pĂ«rgatitjen e organizimin nĂ« 2002 tĂ« LojĂ«rave BotĂ«rore Olimpike tĂ« Salt Lake, ai pranoi atĂ« detyrĂ« por nuk pranoi tĂ« merrte shpĂ«rblime  pĂ«r tre vjet, dhe nuk pĂ«rdori llogarinĂ« depozitĂ« tĂ« shpenzime vĂ«nĂ« nĂ« dispozicion tĂ« tij. Ai gjithashtu nuk ka pranuar asnjĂ« pagĂ« shtesĂ« apo shpĂ«rblim si Guvernatori i Massachusetts çfarĂ« kĂ«tĂ« shperblim e pĂ«rfitojnĂ« dhe e marrin pa hezitim gjithĂ« guvernatorĂ«t demokratĂ« e republikanĂ«.
Ky është karakteri i Mitt Rommey, kandidatit Republikan për në Shtëpinë e Bardhë i cili vihet në zgjedhjet e nëntorit 2012 përballë presidentit demokrat Barack Obama.
Gazeta "Tirana Observer"  Nr.940, f.8,  20 maj 2012