23 March 2008

LARASKAT E DIPLOMACISË- nga Kolec Traboini

LARASKAT E DIPLOMACISË

KOLEC TRABOINI Boston

Është e dyta herë që mbetëm i zhgënjyer e thuaj i shokuar nga diskursionet e z. Kreshnik Çollaku, zevëndësambasador i Shqipërisë në Amerikë, së pari se këto diskursione janë me tepër gricje ordinere, aspak etike, por krye kreje fort të squllta edhe në pikpamje diplomatike, siç e kërkon sëra e lartë e përfaqesuesve të qeverisjes së sotme, madje diç më e lart, për nga ofiqi edhe se vetë Konica i madh, që fundja ishte thjeshtë një konsull e jo ambasador, anipse për një kolos të mendimit e atdhetarizmës ishte fort e vogel karrika i një konsulli. Më dërgon ky titullar i lartë një letër ordinere, sa thua diplomacia ka rënë në duar të njerëzeve që nuk dinë as të hartojnë një kartë të thjeshtë, të mirë e bukur në gjuhën shqipe, e sa për finesë diplomatike, lëre mos e nga, se diplomacia jonë shqiptare, vetëm emrin e ka të bukur, se ja, fjala diplomat, diplomaci, me rrënjë në fjale të huaj e që tingllojnë gjithësesi moderne, janë të lakmueshme, paçka se gjykimi e punët, mentaliteti në përgjithesi, janë si në kohën e hyqymetit osmanlli. Se edhe atëhere ka patur diplomaci. Nuk ka filluar diplomacia në vitin 1992. Duke u përpjekur ti spjegohem për llogarinë që më kërkon, diplomati ynë i lartë, mbi botimin e shkrimit tim "Diplomacia e frikës" në gazetën "Ndryshe" në Tiranë, dua t'i sjell me dije se, si person, në asnjë rast nuk kam vënë dorë në korespondencen tij private, siç diplomati pretendon e çfarë, po të qe e vertetë, është e natyrshme që do të përbënte një incident diplomatik!!!. Aq më tepër për faktin se unë jam, jo vetëm shtetas shqiptar, por edhe qytetar amerikan, e jetoj në këtë vend prej 13 vjetësh, e mund të ndodhte që SHISH-SHIU alios SHIKU, e qeveritarët e sotëm, që kanë qënë po ashtu qeveritar-mjeranët e djeshëm, do të hapnin dosjet e 97-tës e do të riakuzonin amerikanët se po merren me spiunazhe ndaj ambasadave të tyre. Se edhe për Gerdecin qeveria e diplomatit tonë Çollaku, të gjitha anatemat i drejtoi pertej oqeanit, sikur ua ndezi bombat luftarake (me kapacitet sa gjysma e bombës atomike që u hodh në Hiroshima) Amerika. Harrojnë këta memurrë se bombat luftarake i detonoi bomba e korrupsionit, që u fry e u fry në mënyre aq monstruoze në pangopsinë e fitimit, sa nuk mund të mos pëlciste, por veç, nuk i vrau bomba qeveritarët honxho-bonxho siç shkruante Mihal Grameno, por vrau e masakroi fshatarët e thjeshtë, gratë e fëmijët, njerëzit që punonin për një çapë buke. E këtë bombë korrupsioni e perkedhelte me dashuri ministri ynë i Mbrojtjes… kundër korrupsionit, “i ndershmi e i urti” me xhepa të mufatun Fatmir Mediu, miku i pronarit të Ferrit të gjallëve, Delijorgji. E për të gjitha këto i ka fajet Amerika…Na ruaj zot mendjen e kokës, oj diplomaci. Megjithatë le ta lëmë aktualitetin tragjik korruptiv e vrasës, për të vazhduar me apologjine time përpara diplomacisë tartare. Kurrë pra nuk jam marrë me zbulime sekretesh diplomatike, as me spiunazhe. As në diktaturë e as në demokraci. Fakti që nuk më kanë afruar kurrfarë funksioni a nënpunësimi, sado të vogël, asnjëra nga partitë, verteton katërcipërisht pastërtinë time. Sepse nuk ka mbetur spiun sigurimi pa marrë një kolltuk a një funksion diplomatik. Këto ditë, mbas 17 vjetësh demokraci, na doli se edhe Qemal Sakajeva, këshilltari e miku i kryeministrit Berisha që në kohën kur kanë qënë të dy komunistë të Enver Hoxhës, na paska qënë në mënyrë të dokumentuar, agjent sigurimi. Një spiun i fëlliqur pra, çfarë e bën pleh reputacionin publik të qeveritarëve të sotëm, ku ka gjetë fole edhe spiuni i dokumentuar në shtypin e Tiranës, Eqerem Spahia, i cili paturpësisht e si faqezi, qëndron si zevëndës ministër. Çfarë turpi! Thuaj pastaj që Shqiperine nuk e sundojnë spiunët e mafia. Aq më tepër ky problem ndërlikohet, kur peshorja e spiunazhit rëndon më tepër nga krahu diplomacisë se sa i shoqërisë civile. Është si rregull i pa shkruar që tre të katërtët e nënpunësve të ambasadave janë spiunë sherbimesh sekrete, ashtu si në Shqiperi të paktën gjysma e pushtetarëve, politikanëve dhe të funksionarëve, duke përfshirë edhe deputetët kanë qënë agjentë të sigurimit gjakatar komunist, ose më e pakta janë bij kriminelësh të diktaturës. Shtoj se nuk jam marrë a merrem as me afera partish politike mafioze, të cilat e kanë kapluar shtetin e sillen me popullin e vet, as më pak e as më shumë, por si të ishte një popull i huaj e këta qeveritarë janë gjeneralat që e kanë pushtuar e robëruar atë. Nga ky vend lirie ku jetoj e ku pushtetarët e politikanët janë fort të miresjellë me popullin e vet, kam mësuar mjaft gjëra të dobishme, ndër të cilat të respektoj jeten personale të njerëzve, të merrem vetëm me veset e cilësitë negative që e dëmtojnë një shoqëri e një popull, por kurrë në aspekte intime të jeteve njerëzore, madje as të atyre që janë persona publik, si rasti i sërës të nderuarit diplomat të lartë të qeverisë, Kreshnik Çollaku. Të jetë i qetë ky diplomat me angazhimet e mëdha që ka, e, edhe më tej të vazhdojë të ushtrojë të drejtën e vet për të shkruar privatisht çfarë të dojë e kujt të dojë, se kjo “privaci” tij, siç shkruan në letrën që më dergoi, në asnjë rast nuk do të përbëjë interesimin tim. Edhe sikur rastësisht të dërgojë i nderuari diplomat, "vrong uej", tek adrese-maili im një letër, le të fantazojmë një letër flirt, me ndonjë bukuroshe diplomatike në Uashingtoni apo Nju Jorku, të jetë i bindur se do ta asgjësoj, madje pa e lexuar. Nuk i lejoj vehtës një luks të tillë që të hyj në intimitetin e tjetërkujt, kushdo qoftë ai e për çdo shkak, qoftë ky dhe armiku im. Ajo çfarë më intereson në rastin e një diplomati shqiptar në Amerikë, nuk është çfarë bën ai pas pune e me kë drekohet e darkohet, por vetëm mendimi dhe veprimtaria e tij dhe e çdo diplomati tjetër si persona në funksion publik. Kjo sepse janë përfaqesues te atdheut, që fundja nuk është vetëm atdheu i atyre që e mjelin si të babëzitur nga karrriket e pushtetit, por edhe atyre që e duan atdheun pa përfitim. Nuk besoj se është nevoja ti kujtoj një personi që paguhet për të bërë punën e diplomatit, thënien e Xhon Kenedit, se jo të pyesim çfarë na jep atdheu, por çfarë unë i dhashë atdheut sot. Pretendimet e funksionarit të lartë të ambasades shqiptare në Amerikë dhe akuza që më bën nga pozita zyrtare, mua si gazetar për një “krim moral”, tregon se në çfarë mjedisi rrojnë e çfarë mentaliteti kanë punojnësit e diplomacisë, që mjerisht si në kohën e Hoxhës edhe sot e kësaj dite, ambasadat janë kthyer në fole pëllumbash për farë e fisin e miqtë e lëng stërlëngun e qeveritare të Tiranës, të cilët darovisin pa hesap tarafin e vet sapo marrin pushtetin, sikur ta kishin atë mall të babait. Sqaroj opinionin publik se letra e zëvëndësambasadorit shqiptar, që unë e quaj një manual ordiner këshillash foshnjore, ka qarkulluar në internet, dhe unë nuk kam rëndur pas asaj letre, nuk ka qënë e nevojshme ta bëj këtë gjë, sepse më ka ardhur prej forumit publik ku unë marr pjesë me diskutimet e shkrimet e mia. Alibia e tij se gjoja nuk e di se si ja kane grabitur arkivin “privaci”, pra leter-mesazhin që i ka dërguar një zonje, nje mikje, është një gjë që i takon atij ta zgjidh e ti shkojë punës deri në fund, sepse mua nuk më intereson se kë ka mike, kujt i shkruan e çfarë i shkruan diplomati yne. Ajo çfarë di është se letra ka një përcjellje me shënimin se i bëhet publik komunitetit shqiptar, via internet, me lejen e z. Çollaku. Nëse kërkon ky zotëri origjinalin e letres, bashkë me shënimin shoqërues të mikës së tij, mund ta gjejë fare lehtë duke klikuar në Google( gugëll), por a duhet unë, një mergimtar prej 17 vjetësh, ti kujtoj një diplomati të lartë të vendit tim se në botën moderne të internetit ka edhe kërkues që të sjellin informacione të pafundme. A duhet ti them unë gjithashtu se kush jam, se kështu më shkruan, “nuk të njoh” kur të paktën që nga viti 1995 e këtej në komunitetin shqiptar, unë jam një prej zërave më aktiv dhe, në gazetën shqiptaro amerikane“Illyria” në Nju Jork, por edhe në shtypin shqiptar, kam botuar me qindra shkrime. Si nuk i paska rënë në sy këtij dipomati të paktën shkrimi im i fundit botuar në Shqipëri e internet e që pati jehonë “Noli përballë Janullatosit” ku ngre problemin e kthetrave greke që po zgjaten gjithandej në jetën shqiptare, nuk e di diplomati se është bërë festimi i 100 vjetorit të Kishës Shqiptare të cilën e provokoi dhe fëlliqi me praninë e tij agjenti i rafinuar grek, që më shumë se zotit, i është përkushtuar linjave e grupimeve antishqiptare. Apo është jashtë interesave e vemëndjes së tij lëvizja e Kalit të Trojes greke me veladon, si dhe jeta e komunitetit shqiptar. A nuk e lexon ai, diplomati i lartë të vetmen gazetë të shqiptarëve në Amerikë?! Apo më keq, mos o zot, ai njeh vetëm picaxhitë dhe pronarët e restoranteve në hapsirën Nju Jork, Uashington, ku shumë diplomatë shqiptarë, të paktën që këtu e 17 vjet, shtrohen nëpër dreka e darka, ku ka edhe koncerte folklorike, pa patur ndonjë detyrim për të futur ndonjëherë dorën në xhep. Mjerisht një diplomat shprehet as më pak e as më shumë, por si një personazh i dramës “Cuca e maleve”, i cili, kur hetuesi e pyeste në qeli, duke qënë se çfarë kish thënë deri atëherë nuk ja kishin marrë për të vertetë, më së fundi hoqi dorë nga mbrojtja e i mjeri fshatar thoshte vetëm dy fjalë “ Nga padija z.Hetues”. Ka mbetur proverbiale kjo shprehje. Nga padija. Për të mos lënë përshtypje jo te mirë tek lexuesi, ishtë e mira, si diplomat titullar që është, ta krehte sadopak jo vetem shkrimin por edhe qendrimin e vet aspak diplomatik e diturak. Po perpiqeni tia plotesojme "mos njohjen". I nderuari diplomat, letren dytë, ku tekstualisht shkruan "ju kryeni nje krim etik" dhe "mos i futni hundët në komunikimet private", ja ka derguar një gazetari e kineasti më përvojë mbi 30 vjeçare, me një gazetë shqiptare të themeluar në Athinë, “Egnatia”1993-95, një autori me 13 libra të botuar, një pjesmarrsi aktiv në lëvizjen për demokraci, lëvizje që mjerisht është manipuluar e monopolizuar, pra nisiatorit dhe organizatorit të metingut që u kthye në demonstratë para stadiumit "Qemal Stafa" në fillim të vitin 1991, e që sot, për shkak të mjerimit social e varfërisë totale që i ka sjellë politika mendjeçalë popullit shqiptar, për këtë shkak pra, e ngrys jetën jashtë atdheut duke e nxjerrë bukën e gojës me punëra dosi do. "Dru me pre" shkruante Migjeni. Pra, le të presim dru deri në fund të jetës, i nderuari diplomat i lartë i vendit tim, sa kohë që fati na e ka taksur këtë gurë Sizifi mbi shpatull. E, anipse për një kohë të gjatë punëtor i mendjes, shkatrrimi që sollën të pamënçurit e politikës, ma hoqi atë privilegj moral të ushtroj profesionin e pasionin tim në Atdhe, e sot vuaj për çfarë ndodh, stigmatizoj prapësitë e s’pushoj së shkruari, që gjërat të bëhen më mirë, duke përdorur si moto thenien e Dostojevskit "E bukura do ta shpëtojë botën". Vertetë do ta shpëtojë por, kjo do të ndodh nëse këtë të bukur e lëmë të lulëzojë dhe herë pas here ja pastrojmë vendin përreth nga barërat e këqija që i zënë frymën, e mbrojme pra, e këtë mision fisnik mbrojtës e kanë gazetarët, poetët dhe inteligjenca e popullit shqiptar, të cilit kam dinjitetin ti përkas. Anipse “ i panjohur” nga kryediplomati i vendit tim këtu në Amerikën e Xhorxh Uashingtonit, për të cilin, le ta vërë në vemëndje dipolmati ynë këtë fakt, im atë mësues, gazetar, kryengritës i pavarësisë, sekretar i Ded Gjo Lulit e flamurtar i tij, ka shkruar me admirim në një shkrim që mban datën 18 nëntor 1907 me titull “Të thoni gjithmonë të vertetën”, një episod nga fëminija e Uashingtonit, pra mbase është i pari shqiptar që ka shkruar në Atdhe për këtë gjeni amerikan. E megjithtë edhe im atë është po aq i panjohur si plot të tjerë atdhetarë, nga padija e atyre që e konsiderojnë atdheun si një lopë hollandeze, që prodhon qumësh për një batalion husarësh që lukurojnë nën hijen e një qeverimi Zululland. Dua ta mbyll këtë reagim apologji para diplomacisë tartare, me një shprehje që Asdreni ynë i madh, nga Bukureshti, pas një përplasje që pati me kasnecët honxhobonxho diplomatikë të Qeverisë së Zogut( edhe këta që qeverisin në kohë të reja zogj janë ), i shkruante një bashkëfshatari të tij në Drenovë "Nuk dua dëshmi patriotike nga laraskat!" E pse ti donte ato dëshmi njohje a mirënjohje nga laraskat e diplomacisë, Asdreni?! Edhe pa to, Asdreni ishte e mbeti Asdren. Konica, anipse gjysëm shekulli i mohuar, gjithashtu. I zura në gojë se këta të dy kanë dhënë kontribut në fushë të diplomacisë shqiptare. Kryekreje ishin punëtorë të mendjes e puna e mendjes e anashkalon çdo qeverisje apo parade sharlatane nënpunësish që perjetësisht janë të destinuar të shuhen në mosdije e me pas mosnjohje e... harrim. 

Boston, 24 mars 2008

16 March 2008

Dallkauket me Flamur



Dallkauket me Flamur

"Posi.... u ba Shqipnija. Dalin te marret e vikasin rrnofte Shqypnia! Ti i mencem pergjigje tue bertit ne kupe te qielles : Rrnofte, po, e shpejt me porosite flamuj. Na shkyeju rrnofte, e ti shit, ban pare tue tregtue mbi ndiesit tona." (Ernest Koliqi: Tregtar flamujsh).

Nga Kolec Traboini

Ka nje dallgedisje e tollovi te madhe neper festa kombetare. Paraqiten ne krye te festimeve ca njerez per te cilet cfare te flasesh, nje tufe megallomanesh qe atdhetarine e kane si disingtiv. Po kjo jo vetem ne Shqiperi ku parallijte, qe i kane mbushur xhepat me para droge, prostitucioni, kontrabande e korrupsioni e kane dyqane e hotele ne cdo skute, por edhe ne Diaspore, ku emigrantet e nxjerrin jetesen me djerse e mundime, shfaqen ca individ qe mbahen si te ishin bej katundi ne kohe te Tanzimatit. Me bej nene qe te ngjaj, tepke si ne Shqiperi. Kur shoh se si spekullohet, se si organizojne ca darka me nga 70-80 e 100 e kusur dollare per nje kembe pule ne tryeze, sepse tre te katertat e bilietes ja hedhin xhepit, me vjen te peshtire, me kujtohet ai krijimi qe s'ka vdekje i Ernest Koliqit "Tregtare flamujsh" e u them sikter darkave me ahenxhe si ne kohe te Turqise se vjeter. Me mire pi nje gote vere ne familje, ve flamurin ne balkon te shtepise time qe eshte buze nje bulevardi ne Boston dhe jam me i kenaqur edhe une , edhe flamuri, por edhe bostonianet qe kalojne perketej dhe e perkedhelin me sy.
Me vine nje dite nentori me vranesira ca honxho bonxho, sic thoshte i madhi Mihal Grameno, qe i kam quajtur perndryshe edhe takem i ri ne qytet te vjeter, patriot me bateri sic thone ne Prishtine, e me thone keta vurcanjare qe te vish ne qender te Bostonit se do te ngreme Flamurin.
Une ne fakt mbaja nje flamur te madh ne dore e do ta vija ne balkonin e shtepise sime, sic bej pervit, sic ben edhe miku im Sotir, qe ngre Flamurin njeqindvjecar te gjyshit te vet, te madhit Josif Pani nga Dardha, mikut me te mire te Faik Konices ne Amerike. Mesa duket menduan se isha i pergatitur te shkoj pas tyre e te beja rrumba tumba ne Copley Square ne mes te Bostonit.
- Po cilin Flamur?- i pyeta- Se Flamurin e ngre Bashkia, kryetari, italiani Tomas Menino sic ben per te gjithe komunitetet. Ju pse po doni ta personalizoni sikur e ngrini ju, si te ishit Ismail Qemalat e Amerikes?!
Ata nuk m'u pergjigjen vec rrinin si guake, se mendjeshkurter jane. Ju ka ba mendja dollare. Ju ktheva:
- Shkojeni e ngrijeni se une vije pak me vone se nuk me pelqejne rremujat. Sa te ngre kete Famurin tim ketu ne ballkon.
- Te ndihmojme ne - u nguten, e zgjaten duart te me rrembenin Flamurin.
Por nuk i lashe. Saken se ma prekni Flamurin me ato duart tuaja te felliqura, u thashe e bera per me tutje.
- Ikni, se e ngre vete, - vazhdova jo pa shpoti.- Ne shtepine time Ismail Qemal jam une e jo ju!
Thartuan fytyren.
Kur e pashe se po ikin me bisht nder shale dhe sec mermerisnin kunder meje, me hipi ne koke e u thirra:
- Une nuk vij fare!
Ne fillim u fandaksen. Si te mos veja fare kur ata ngrinin Flamurin. Bah! Pastaj si hilanjoz qe jane, menduan se me zune si miu ne dhokan.
- Turp!-me thane .- Je dhe bir patrioti qe ka derdh gjak per kete Flamur, qe ka luftuar krah per krah me Ded Gjo Lulin. Po ti paske qene tradhtare i babes tend, more, po ne te dinim per atdhetar te madh, ndaj erdhem.
Menduan se me groposen se gjalli dhe i lane duart me mua.
- Po dale bre, mos u ngutni,- ua ktheva. - Une nuk thashe qe nuk vij fare ne Copley Square.
- Atehere do te vish? - ndrruan ceren atdhetaret me bateri duke u qetesuar.
- Do te vij per ta ulur!
Sikur ra bomba. U hodhen perpjete sikur t'i kish pickuar zekthi ne te prapme .
- Ti qenke cmendur fare - m'u hakerryen.- Ke rrjedhur!
- Nuk jam cmendur e as kam rrjedhur ore, jo. Por sikur une te mos e ul, cfare do ngrini ju vitin tjeter, pa me thoni!... Se Flamurin do ta grise era, do t'a kalbe shiu e bora, se rrobe eshte de, jo shajak per gune bariu. As per darken qindollareshe qe keni sajuar mos me prisni, se nuk kam ndermend te cpoj xhepat e mi per te mbushur te tuajat.
U skuqen si spec i kuq djeges e mu be se Flamuri im qe kisha ne duar, u zverdh nga qe nuk i duronte dot ata dallkauke e delenxhinj qe shtiren si flamurtar. Pa le kur do te shkruanin ne gazeten e komunitetit se Dadani me Kamkamin e Zejnepja me Peqe Lepen e kane ngritur Flamurin ne Boston, ne Nju Jork, ne Detroit, ne Cikago e kah mos. Por edhe ne Vikipedia do te shkruajne pa hesap qe ta dije historia e brezat qe do vine se kush jane Flamur- tartaret e Diaspores shqiptare te ketij fillim shekulli. Ja keshtu shkruhet e pershkruhet historia nga llaskandraqet e etur per lavdi. Keshtu shkruhen e pershkruhen edhe meselete me Flamurin.
E kush e di cfare dhembje ndjen i shkreti Flamur, kur bie ne dore banditesh, zuzaresh, mashtruesish, megallomanesh, ne duart e kacabujve te atdhetarizmit, qe gelojne si brumbuj bajge, qe kane krijuar tarafe, qe e quajne njeri tjetrin "burra te medhej", cfare Nolit e Konices me kursim ua thone.
E po nuk bere si thone e si duan ata, egoistet lavdimedhenj, te bejne gjemen, te gozhdojne si Krishti ne ca hartime moralistike ne gazeten e komunitetit, te shpallin armik, te nxjerrin edhe nga ato paloshoqatat te shpifura rapsodike qe ka me vandake ne Amerike, apo nga ca lista pseudogazetaresh ku neveritshem i perkedhelin bishtin njeri tjetrit...
A nuk bente edhe Enver Hoxha keshtu?! Por Enver Qafiri i bente bemat e veta ne Shqiperi ku nuk kish liri e as drejtesi, po keta kallam-kusur-kallamaret tane i bejne ne Amerike.
Lum si kombi yne qe i ka lindur, por lum edhe Amerika, te ciles i polli groshi me dallkauket, shoqatamaniaket dhe mashtruesit me flamur.

07 March 2008

NOLI PËRBALLË JANULLATOS


NOLI
PËRBALLË
JANULLATOS
Në 100 vjetorin e ngritjes së meshës së parë shqipe nga Fan Noli,
greku Janullatos me bukëshkalësit e autoqefalisë
drejtojnë festimet në Boston.

Nga KOLEC TRABOINI
Në të vertetë duhet thënë Anastas Janullatos përballë Fan Nolit, se greku me raso dalë boje, po tundohet në pleqërinë e tij të thellë reomatizmale, të zhgulet nga strehëza ku ka zënë vend si zogu i qyqes greke në Kishën Orthodokse Shqiptare në Tiranë, të kalojë Atllantikun e të na shfaqet këto ditë të ftohta e me ngrica marsi, në Boston, tek Kisha e Shën Gjergjit, ku orthodoksët e mbarë komuniteti shqiptar feston 100 vjetorin e meshës së parë në gjuhën shqipe, të ngritur nga Fan Noli në 1908, që shënon krijimin e Kishës Orthodokse Shqiptare të Amerikës. Çfarë kërkon Janullatos dhe kush janë puthadorët i tij pritës në Boston?
Vertetë çfarë kërkon greku gjallë Janullatos tek shqiptari i vdekur Fan Noli. Dihet prej shkencave kriminalogjike se ai që e ka bërë një krim, nuk i qëndron dot tundimit pa u kthyer e pa e parë sërisht e sërisht vëndin e bëmëzezës së vet. Shkuar pas këtij instikti barbar, vrasësi i autoqefalisë së Kishës Orthodokse Shqiptare, Janullatos nuk mund ta përballonte tundimin pa ardhur me një delir triumfues në Boston e të shkelë me këmbë në shkallaret e në altarin ku dikur ngrinte meshë Noli ynë i madh, atdhetari ynë i kulluar, krijuesi i kësaj kishe që është para së një faltore besimi, një relike kombëtarë për shqiptarët, ku vinë plot veneracion jo vetëm orthodoksët por edhe besimtarët katolikë e musliman, që i prekin me duar që u drithërojnë muret, kolonat, parmakët e këtij tempulli histori.
E dimë që Janullatos e ka një fole të vetën, ku e ndjen vetën ngrohtë këtu në Boston, tek Kisha e vogël e Shën Trinisë me një grusht besimtarësh, që dikur ka qënë edhe foleja e grenxave të agjentit të partiarkanës greke Mark Lipa. Por, se do të vinte dita që të shkelte me këmbë edhe në Katedralen e Shën Gjergjit të Fan Nolit, kjo nuk ka qënë menduar kurrë madje as nga vetë grekofonët e as nga grekomadhi Nikolla Gaxojani që jeton këtu në Boston e thur intriga antishqiptare.
Por Odiseja grek i kohrave moderne Janullatos ka arritur, mesa duket, të fusë kalin e vet të Trojës nën rraso prifti edhe në këtë faltore të shënjtë të shqiptarizmës dhe nuk e ka të vështirë të zbatojë skenarin e vet të vjetër në frymën e Patriarkanës greke.
Mirë kryeprifti i Kishës së Shën Gjergjit që e ka mirëseardhur, për interesa e lidhje që kush se di ku fshihen, po si mund orthodoksët shqiptarë të marrin pjesë e të dëgjojnë meshen e ngritur prej Janullatos në altarin e Fan Nolit? A nuk kanë frikë se prej tmerrit a prej dhimbjes mund t
ë dridhen themelet e altarit të shqiptarizmës? Më mirë ti thonit dheut, hapu të futemi brenda se sa të përdhosim me turp faltoren e Nolit të madh.
Padyshim ky është një triumf i grekëve mbi shqiptarët. Kjo është gjëma më e zezë që ka parë ndonjë herë kjo katedrale ku Noli ynë ka dhënë meshë me frymë atdhetare deri sa i erdhi çasti i fundit. Dihet çfarë luftë titanike ka bërë Fan Noli për ta shpëtuar kishen shqiptare nga kthetrat e çapojt e grekërve, të cilët nuk janë më pak se sa vrasës të Papa Kristo Negovanit, At Stath Melanit vetëm e vetëm se këta kanë patur guximin të ngrinin meshë në gjuhën shqipe.
Janë greket ata banditë me raso që nuk pranuan të varrosnin një shqiptar të ri mërgimtar, Kristaq Dishnicën, para një shekulli, çfarë u bë shkak që Noli të vishte rason e priftit, ta krijonte dhe udhëhiqte Kishën Shqiptare, duke e bërë një vatër të zjarrtë atdhedashurie. Noli kështu u bë armiku më i madh i megaloidhesë greke dhe Patriarkanës së Stambollit që punonin për shkatrrimin e çdo gjëje shqiptare.
Pse duhet festuar ky 100 vjetor me një thikë pas shpinës së shqiptarizmës. Në kohën kur orthodoksët shqiptarë me të drejtë kërkojnë vendosjen në krye të Kishës Orthodokse Autoqefale një prift me gjak e kombësi shqiptare, Janullatos jo vetëm që nuk i dëgjon ato zëra, por bën edhe sfidën më të madhe e më të paturpëshme.
Natyrisht ai tani nuk e ka të vështirë që pasi të ngrejë meshë, në katedralen e Shën Gjergjit, të drekojë me bukëshkalsit shqiptarë të autoqefalisë në Pier 4 tashmë që Anthoni Athanasi ka vdekur, sepse po të ishte ende gjallë ai mik besnik i Fan Nolit, nuk do të mund të shkelte këmba e Janullatosit në atë restorant ku mblidheshin me shqiptarët me Nolin e Konicën në ditët e festave kombetare.
I shoqëruar nga bukëshkalësit e autoqefalisë dhe shqiptarizmës, nuk e ka të vështire greku Janullatos të bëjë edhe veprimin cinik më djallëzor, të shkojë tek varri i Fan Nolit, për ti thënë mesa duket “Ta mora kishën e Shën Gjergjit, edhe varrin ta shkela. Shkoi i humbur qëllimi yt.Ku i ke shqiptarët e tu? Ja këtu pas b…sime”.
Eshtë e natyrshme që kjo të ndodh kur një antishqiptar me raso, që e shoqeron grekun Anastas Janullatos në këto proçesione turpi, e shet lëkurën e vet fare lirë. Me kohë e ka shitur, por është përpjekur ta mbajë vehten me demagogji derisa erdhi koha për tu shfaqur si mbreti lakuriq. Me së fundi u puqen. Kishin kohë që bënin flirte prifti i Greqisë me bukëshkalin e Shqipërisë.
Na thoshte i ndjeri, Piter Minari në vitin 1996 një histori që kish dëgjuar nga goja e vetë Nolit, por ne nuk e besonim e nuk ja vinim veshin, derisa një ditë i thashë, nuk e besoj po ma jep me shkrim. Piter Minari mori një copë letër të verdhë dhe me laps karboini, në praninë time e të një miku tim shkodran shkroi:
“Sa të jem gjallë unë, Fan Noli, bijtë e Lolos së Boboshticës nuk i lë të bëhën priftërinj.”
Por ja që Noli vdiq. U bënë priftërinj ata që mundën të bëheshin. Dhe erdhi koha që ti bëhëshin krah grekut Janullatos, për ta përmbysur në varr për së vdekuri Nolin tonë të madh.
Por më kot rrekën zogjtë e qyqeve të Greqisë dhe zgërbonjat e Shqipërisë që i bëjnë jatak.
Idealizma, fryma e Fan Nolit dhe shqiptarizma, kurrë nuk vdesin.
Boston 6 mars 2008

NOLI PËRBALLË JANULLATOS



NEXT: ---> 24 shkrime link :


 
"E vërteta"... e pavërtetë e prof. Emil Lafe - nga...
Zhvillimi letërsisë shqipe në Mal të Zi- nga Rrok Gjolaj
Akademia e mykur e Tiranës- nga Kolec Traboini
Marash Mali - enciklopedi e dashurise per atdheun/... 
Kështu vret vetëm mafia - nga Kolec Traboini
Një spot që ministrit mund ti kushtojë postin- nga..
Aristidh Kola - një libër i ri i Kolec Traboinit
Lazarati në tym - shteti në delir- nga Kolec Trabo.
 Zeusit i lajkatohen të gjithë- nga Traboini
 Big Show me Canabis Sativa- nga Kolec Traboini
Njerka shkon në ballo- nga Kolec Traboini
Vasil Josif Pani- ne krye të oborrit të shqiptariz...
Stina e mjekrrave të hajthshme - nga Kolec Traboin...
Edgar Allan Poe - më së fundi i kthehet vendlindje...
Kur shpresa s’është veçse një kurvë...- nga Kolec ...
Atë Martin Gjoka kompozitor e mësues i madh - nga ...
Dekorimi politik i Kol Idromenos- nga Kolec Traboi...
Dhjetë vjet thirrje për bustin e Ded Gjo Lulit- ng...
Prejardhja e Hotit dhe Flamuri i Deçiqit - nga Kol...
Requiem i Verdit në vjeshtën politike të Tiranës- ...
Epika blu e Edison Gjergos- nga Kolec Traboini
Ardhacaket e Ballkanit Sofie-Safete Juka
Boston- një shekull përballë greqizimit
KATËR INTERVISTA NGA KOLEC TRABOINI

02 March 2008

Jehonë krijuese nga Selaniku





"DEGA E BLERTË" E PAQËS DHE SHOQATA-MANJAKËT E LUFTËS


Nga KOLEC TRABOINI

Padyshim që dëshira për të qënë pranë njeri-tjetrit, ndër krijuesit e letërsisë është krejt e natyrshme, është kompensim i vetmisë së proçesit krijues, ndaj grupimin e sapo krijuar me emrin "Dega e blertë", njeriu ndjen kënaqesi ta urojë me gjithë zemër. Le të bëhet ky grupim një vatër e ngrohtë ku të zotërojë fryma e mirëkuptimit dhe e harmonisë në mes të krijuesve emigrantë shqiptarë e pse jo edhe në bashkëpunim me shkrimtarët e krijuesit vendas në qytetin e bukur të Selanikut.
Meqë lidhjet e shoqatat janë një fenomen i shumuar ndër shqiptarët emigrantë shpërndarë në Europë dhe Amerikë, do të desha të shpreh një mendim, që gjatë 18 vjetëve në mërgim në këto dy hapsira kontinentale më ka shqetësuar.
Po krijojmë më shumë shoqata se shqiptarë, janë të panumurta këto shoqata që shpesh u vemë emra të mëdhej kur antarësia është fort e vogël dhe veprimtaria
po aq e pakët. Në fakt emri që kanë zgjedhur krijuesit emigrantë shqiptarë të Selanikut "Dega e blertë" më duket sa modestë aq dhe poetike, por fjalën më tepër e kam për ata që shfaqen me pretendime shpesh herë marramëndëse e tymnajore. Këta njerëz të shoqatamanive gjithpërfshirëse duhet të kuptojnë se sot është e vështire të krijohen shoqata të mëdha. Fakti që u shua edhe Lidhja e Shkrimtarëve dhe Artistëve të Shqipërise, tregon mjaft. Nuk po i hymë analizës së thellë se pse u shkatrrua ajo krijesë e një sistemi të falimentuar. Mjafton të themi se heqja e bazës materiale, ndërtesës së Lidhjes, ishte një preteks, por kurrësesi shkaku i vertetë… Them kështu sepse shoqatën, disa e shihnin si një lopë për ta mjelur. Një shoqatë nuk duhet të krijohet e as të shikohet mbi baza të tilla interesash materiale se pastaj shumë shpejt bie viktimë e egoistëve dhe karieristëve që nuk janë të pakët. Është mbase koha e grupimeve të vogla, që i bashkon jo thjeshtë dëshira për të shkruar por edhe platforma estetike.Në botë grupimet shpesh janë bërë pikërisht mbi bazen e platformave e të ideve, stileve, gjinive letrare. Këto gjithmonë kanë qënë më të qëndrueshme, me të efektshme dhe kanë bërë emër madje edhe në historinë e letërsisë. Ta zëmë "Beat Generation", që u formua në 1950, për një dhjetëvjeçar i dha tonin letërsisë amerikane duke ndikuar edhe në artet e tjera. Ata konsideroheshin bohemian e hedonist, lëvizja e hipive nga ata është frymëzuar paçka se nuk kishin të bënin me artin e letërsinë por me konceptin e jetesës dhe dëshirën për aventura. Allen Ginsberg poet e Zhak Kerauk, shkrimtar, ishin udhëheqësit e këtij grupimi që nuk ishte më i madh se ta zeme gishtat e dy duarve të bashkuara.

Kerouak, Ginsberg, Orlovski në këmbë ,
nd
ërsa ulur Korso dhe vellai i Orlovskit,
Lafkadio gjat
ë një udhëtimi në Meksikë .

Krijimi i grupimeve letrare e artistike nuk mendoj se duhet te bëhet pa një synim të caktuar, jo thjeshtë për tu takuar e pirë një kafe, por në bazën e një platforme. Ai duhet të jetë një mjedis ku të gëlojne idetë e mendimet, shqetësimet, të zgjoje artistët e vertetë nga letargjia, që punët e letërsisë, të poezisë në veçanti, ti marrin ata qe i janë përkushtuar asaj. Pra për ti thënë mediokritetit e përdhosjes që i është bërë deri më tani poezisë e në tërësi letërsisë...mjaftë më!
Vetëm këtu i shoh vlerat e krijimit të grupimeve të krijuesve, e jo shoqatave të mëdha ku hyjnë të gjithë, madje edhe ata që vazhdojne ti bien ziles së mushkave në letërsi si qëmoti, që i mbajnë vargjet e rilindasve si model i të gjitha kohrave, kur letërsia ka ikur një shekull larg prej kohës së tyre,
apo aq më keq kur shoqatat aklimatizohen si çajtore fjalamanësh, ku i krrehin bishtin njëri tjetrit për çdo vargëzim banal prej injoranteve të letërsisë.
Pra në afirmimin e vlerave, në daljen me një platformë krijuese, në të thënit publik se deri më tash kushdo është mbiquar poet, por poet e shkrimtar të bën puna e jo mburrja, të bën përpjekja individuale e jo shoqatat ku mund të dalin në krye madje edhe ata që nuk dinë të shkruajnë as gjuhën shqipe. Aq më tepër shoqatat nuk duhet të krijohen për karrshillek, fudullëk, se, e bëre ti ja e bëj edhe unë. O zot çfarë mëndësie krijon njeriu, çfarë nuk po na dëgjojnë veshët, ku nuk të çoka deliri. Bëhemi dëshmitarë por akoma më keq edhe viktima të një lloj mediokrriteti të ligjëruar madje edhe në masmedia. Ja t’ju rrëfehem që të bindeni se sa mekanizma të verbëra bëhen shoqatat. Vetëm pse pata guximin ta kritikoj kryetarin e praktikat e tij si në kohën e kultit, kryetari i radhës i shoqatës (së shkrimtarëve i thënçin), këtu në Amerikë pra, mblodhi tre servilat e kryesisë dhe e pashë vetën jashtë unë që kisha kontribuar për ta krijuar. Por natyrisht synime e mia ishin krejt të tjera, ndryshe nga se u përdor kjo paloshoqatë, që sot është kthyer në një hije edhe për faktin se kanë ardhur në kryesi njerëz anonime në letërsi...Se çfarë kualitetesh ka kryesia mjafton t’ju sjell një shëmbull të freskët. Këto ditë një antar i kryesisë së ashtquajtur shkrimtarëve, ka paraqitur në internet si të vetin nje tregim që nuk është kurrgjë tjetër veçse përkthim i keq i një tregimi të një autori amerikan. Këta janë shkrimtarët e drejtuesit e shoqatës së shkrimtareve Shashka e shqipove të Amerikës. Ky vertetë është një subjekt për letërsi satirike, diçka si shoku Zylo.Sepse Zylot vazhdojnë në demokraci, madje deri edhe në Amerikë kanë gjetur shtigje të çajnë ferrën,
kanë marrë revan edhe si estetë. Duke mos pas gjë në torbë por as dhe gjë prej gjëje në kokë, sjellin receta se si duhet bërë letërsia madje edhe kritika. Këto njerëz i dinë të gjitha. I dinë të gjitha e nuk dinë kurrgjë. Jo, jo, kësisoj shoqatash e kësisoj mëndësi të njerëzve shtërp në talent por mjeshtra në djallëzi, u duhet qëndruar larg.Më mirë të mos krijohen, të shpëtojmë nga shabllonizmi bolshevik, ku shoqatat letrare ishin kthyer si koperativa bujqësore.
Shihni se si përfundoi edhe çerdhja e grenxave shkrimtare në Tiranë. Nuk ka më shoqatë shkrimtarësh tip bolshevik, ku mund të manipulohet e spekullohet e ku antivlerat shitën si vlera e drejtuesit fryhen si gjela. Po jep frymë një kohe fodulle paçka se viruset e antivlerave nuk mund te shkoqen lehtë.


Dhe një problem është se shpesh kryetarët kthehen nga shkrimtarë në funksionarë, që e përdorin shoqatën si një instrument për vetshkelqim personal. Mendoj se grupimet mbi baza platformash estetike e interesash krijuese nuk kanë nevojë për president as të përjetshëm e as të përkohshëm, nuk lind nevoja as për rregullore të gjata, por vetëm katër pesë pika si platformë dhe pa kryetar, por një njeri që zgjidhet çdo një ase në dy vite si kordinator.Kush është ai poet i vertetë që pranon të ketë mbi kokë një kryetar. Unë, për veten time, nuk pranoj kurrfarë kryetari apo kryetareshe. Ata që duan president, kryetar, nënkryetar, sekretar apo zëdhënëse, të shkojnë tek shoqata e mallrave me shumicë, tek GABI i letrave shqipo-amerikane ku drejtojnë njerëz me kollaro e papion edhe në mes të gushtit, pra tek shashka e plagjiaturistëve që i hedhin grepat në internet si peshkatarë të zellshëm. Në asisoj shoqatash mediokrre, çdo njeri me një sy e ndjen veten mbreti i qorrave. Do të pranoja të grupohesha vetëm në një listë autoresh shqiptaro amerikanë apo me gjërë, të cilët i vlerësoj si kualitete letrare, pena të përkushtuara, kallij kokëulur e bukëplotë. Të tjerët nuk më interesojnë, paçka se mund të jenë edhe pronarë restorantesh. Ja vlen të merresh vetëm me njerëz të cilët poezinë por edhe artin në përgjithësi e kanë qëllim të jetës e me punë të përkushtuar kanë krijuar vlera të dukshme dhe kanë individualitet e dinjitet artistik. A jemi të zotë të krijojmë një klub të tille poetik, eja ta krijojmë por vetëm e vetem me vlera. Mbi këtë bazë mendoj se ja vlen të bashkohesh me krijues të tjerë, në mos tërhiqu në një qoshe sepse vetmia është fort e dobishmë se bashkësia e atyre që mungesen e talentit e kompensojnë me intriga e ligësi.Ky lloj grupimi estetik , mendoj unë, nuk do të kishte protokolle, as mbledhje e as zgjedhje. Dhe kryetar nderi mbetet të jetë më i vjetri në moshe, një lloj dekani, sepse çdo poet është i barabartë në mes të barabartëve. Tërë qëllimi është të kordinohen veprime për të afirmuar vlera qoftë brenda dhe jashtë grupit, natyrisht do të ftoheshin në pjesmarrje e veprimtari plot të tjerë pasionantë të letërsisë, gjithnjë duke patur prioritet kualitete letrare, ata që artin poetik para së gjithash e kanë përkushtim deri në dhëmbje. Fakti që edhe me rastin e krijimit të "Degës së blertë" ndokush po përpiqet të afishoj vetën ende pa u krijuar ky grupim, në përpjekje mesaduket për ta tërhequr pas kalit të vet, e për ta kundërvënë ndaj të tjerëve, shoqata a individë qofshin, nuk është shënjë e mirë. Kjo tregon se mbahemi me mish e me shpirt në mentalitetin e shoqatave të cilat tek njera-tjetra shohin kundërshtarë, madje dhe armiq. Dhe këta njerëz me frymë luftënxitëse quhen a vetquhen shkrimtarë?.... Ndoshta edhe janë! Por veç si shumë talent po shpenzojnë me makinacione e fjalomani publike.
Gjithësesi, "Dega e blertë" e krijuesve të Selanikut qoftë një klub miqësh, një grupim i hapur, që të mos hezitojë të bashkpunojë me krijues e grupime të tjera sepse klubet e shkrimtareve nuk janë shtabe lufte por forume paqeje. Le të jetë kjo vath në vesh për ca ish miq krijues të Athinës, që edhe pse në mërgimin e halleve, po shkrijnë plorët për të bërë shpata. Në ardhtë puna deri këtu, mjerë letërsia që krijojmë! Mos o Zot!

2 mars 2008.